سه‌شنبه 18 ذیقعده 1447
۱۵ اردیبهشت ۱۴۰۵
5 می 2026

(۱۰۳۸) تفسیر آیاتی از سوره‌ی ماعون

(۱۰۳۸) سوال: معنی این آیات چیست؟ {فَوَيْلٌ لِلْمُصَلِّينَ * الَّذِينَ هُمْ عَنْ صَلَاتِهِمْ سَاهُونَ * الَّذِينَ هُمْ يُرَاءُونَ * وَيَمْنَعُونَ الْمَاعُونَ} [ماعون: ۴-۷]: (پس وای بر نماز گزاران. کسانی‌که از نماز خود غافلند. کسانی‌که خودنمایی می‌کنند. و عاریت دادن وسایل ضروری زندگی دریغ می‌ورزند).

جواب:

«ویل» کلمه‌ای برای وعید و تهدید است. منظور از نمازگزارانی که از نمازشان غافلند، کسانیست که به نمازشان اهمیت نمی‌دهند. از نمازشان غافل می‌مانند و وقت آن را به تاخیر می‌اندازند. همچنین واجبات، ارکان و شروط آن را درست به جا نمی‌آورند. ایشان نمازگزار هستند، ولی در نمازشان متساهل هستند و آن را بر وجه مطلوب به جای نمی‌آورند.

اما: {الَّذِينَ هُمْ يُرَاءُونَ}، کسانی هستند که در عبادتشان ریا می‌کنند. در برابر مردم عبادت می‌کنند که مردم آنها را ببینند و به خاطر عبادت الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ، ستایششان کنند.

اما: {يَمْنَعُونَ الْمَاعُونَ}، کسانی هستند که از دادن وسایل به دیگران، خودداری می‌کنند. کسانی که از دادن ظروف و امثال آن که معمولا مردم به صورت عادی به یکدیگر امانت و عاریه می‌دهند، چون به آن نیاز ندارند. اما می‌بینی که این اشخاص، به خاطر بخلی که دارند، حتی از به عاریت دادن چنین وسایلی هم خودداری می‌ورزند. الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ این اشخاص را توصیف کرده که از نمازشان غافلند و در عبادتشان ریاکارند و در اموالشان، بخیل.

***

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: ما معنى قوله تعالى أعوذ بالله من الشيطان الرجيم: ﴿ فَوَيْلٌ لِلْمُصَلِّينَ الَّذِينَ هُمْ عَن صَلَاتِهِمْ سَاهُونَ الَّذِينَ هُمْ يُرَاءُونَ وَيَمْنَعُونَ الْمَاعُونَ ﴾ [الماعون: ٤-٧]؟

فأجاب -رحمه الله تعالى-: ويل هذه كلمة وعيد وتهديد، والمصلون الذين هم عن صلاتهم ساهون هم الذين يُصَلُّون ولكن لا يُبَالُون بصلاتهم، يغفلون عنها فيؤخرونها عن وقتها، ولا يأتون بواجباتها وأركانها وشروطها، فهم يصلون ولكنهم ساهون عن صلاتهم، لا يقيمونها على الوجه المطلوب منهم.

وأما ﴿ الَّذِينَ هُمْ يُرَاءُون ﴾  فهم الذين يراءون الناس في عبادة الله، يتعبدون الله أمام الناس ليراهم الناس ويمدحوهم على عبادتهم الله -عز وجل-.

وأما الذين يمنعون الماعون فهم الذين يمنعون الأواني وشبهها مما يستعيره الناس في العادة والإنسان مستغن عنه، فتجده لبُخْلِهِ يمنع حتى إعارة الماعون، فوصف الله هؤلاء بأنهم غافلون عن صلاتهم، مراؤون في عباداتهم، بخلاء في أموالهم.

مطالب مرتبط:

(۱۰۳۹) تفسیر (الذین هم عن صلاتهم ساهون)

این آیه برای تهدید کسانی است که نمازهایشان را به درستی ادا نمی‌کنند و در آن تساهل دارند. این حکم متساهل نسبت به نماز است. پس وای بر کسی که اصلا نماز نمی‌خواند.

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه