(۹۷۱) سوال: بعضی از علما این آیه را {مَثَلُ نُورِهِ كَمِشْكَاةٍ} [نور: ٣٥]: (مثال نور او، همانند چراغدانی است)، به نور مؤمن تفسیر میکنند. تفسیر صحیح آن چیست؟ نظر به این که آنان میگویند: اگر به نور الله تفسیر شود، تشبیه به وجود میآید. حال آن که ما طبق آنچه علمای لغت گفتهاند، میدانیم که ضمیر به أقرب مذکور باز میگردد؟
جواب:
بله، از سلف پیرامون فرمودهی الله سُبْحَانَهُوَتَعَالَىٰ {مَثَلُ نُورِهِ} روایتی هست که گفتهاند: مثل نوری است که در قلب مؤمن افکنده میشود و مانند چراغدانی است که در آن چراغی است. این معنا خارج از لغت عربی نیست؛ زیرا الله سُبْحَانَهُوَتَعَالَىٰ گاهی مخلوقی را از باب تشریف و تکریم به خود اضافه میکند. مانند: بیت الله، ناقة الله و مساجد الله. در این صورت معنا چنین میشود: مثال نورش در قلب مؤمن، مانند چراغدانی است که چراغی در آن است.
چراغدان طاقچهای قوسدار در دیوار است که چراغ را در آن قرار میدهند و این چراغ در یک شیشه است. شیشه چنان صاف است که گویا ستارهای درخشان است. این نور از درخت پربرکت زیتون افروخته میشود که این درخت نه شرقی است که هنگام غروب خورشید پوشانده شود و نه غربی است که هنگام طلوع خورشید پوشانده شود. بلکه در سرزمینی فلات و گسترده است. زیرا این باعث میشود که روغنش یکی از بهترین روغنها باشد. تفسیر واضح و سادهاش این است.
***