یکشنبه 3 شوال 1447
۲ فروردین ۱۴۰۵
22 مارس 2026

(۶۹۴) وظیفه کسی که درس دینی خوانده

(۶۹۴) سوال: اگر کسی علم دینی داشته و از یک دانشکده‌ی علوم دینی فارغ التحصیل شده و در حال حاضر مشغول به تدریس در دبیرستان باشد، در صورتی که امام مسجد یا دانشجویان علوم دینی از او تقاضای سخنرانی در مسجد یا در مناسبتی داشته باشند و او نپذیرد و بگوید: همین که در دبیرستان تدریس می‌کنم، کافیست، اشکالی دارد؟ آیا مورد بازخواست قرار می‌گیرد؟

جواب:

شایسته است که انسان برای نشر علمی که الله تعالی به او عطا فرموده، حریص باشد. به خصوص اگر علم دینی باشد که الله تعالی به وسیله‌ی آن هر کس را که بخواهد به دست او هدایت نماید. بر انسان واجب است وقتی از او در مورد چیزی که نسبت به آن علم دارد، سوال شد، اگر ترس از جان ندارد، جواب دهد. به دلیل اینکه الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ فرموده: {وَإِذْ أَخَذَ اللَّهُ مِيثَاقَ الَّذِينَ أُوتُوا الْكِتَابَ لَتُبَيِّنُنَّهُ لِلنَّاسِ وَلَا تَكْتُمُونَهُ فَنَبَذُوهُ وَرَاءَ ظُهُورِهِمْ وَاشْتَرَوْا بِهِ ثَمَنًا قَلِيلًا فَبِئْسَ مَا يَشْتَرُونَ} [آل عمران: ۱۸۷]: (و آن گاه را كه الله پيمان مؤكّد از اهل كتاب گرفت كه بايد كتاب را برای مردمان آشكار سازيد و توضيح دهيد و آن را كتمان و پنهان نسازيد. امّا آنان آن را پشت سر افكندند و به بهای اندكی آن را فروختند! چه بد چيزی را خريدند).

پس بر این برادر واجب است که هر وقت از او سوال علمی پرسیده شد، جواب بدهد و بهتر از آن این است که اگر از او خواستند در مسجد درس علمی برگزار کند، بپذیرد. چون این کار هم برای خودش و هم برای اهل آن محل، خیر و مصلحت دارد.

***

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: إذا كان الشخص لديه علم شرعي وهو متخرج من إحدى الكليات الشرعية، ويقوم بالتدريس للصف الثانوي، ويطلب منه جماعة المسجد أو طلبة العلم أن يلقي كلمة أو محاضرة في المسجد أو في مناسبة، لكنه يمتنع ويُصِرُّ على عدم المشاركة في أي درس في المسجد، أو في قاعة أو في غيرها ، هل يؤاخذ على ذلك؟ ويعتذر ويقول: يكفي أنني أدرسُ المواد الشرعية في الثانوية؟

فأجاب -رحمه الله تعالى-: الذي ينبغي للإنسان إذا أعطاه الله علما أن يحرص على بث العلم الذي أعطاه الله بكل وسيلة، لا سيما إذا كان علما شرعياً يهدي الله به على يديه من شاء من عباده، ومن المعلوم أن الإنسان إذا سئل عن علم وجبت عليه الإجابة ما لم يخش ضررًا على نفسه، لأن الله -تعالى- قال: ﴿وَإِذْ أَخَذَ اللَّهُ مِيثَقَ الَّذِينَ أُوتُوا الْكِتَبَ لَتُبَيِّنُنَّهُ لِلنَّاسِ وَلَا تَكْتُمُونَهُ، فَنَبَدُوهُ وَرَاءَ ظُهُورِهِمْ وَاشْتَرَوْا بِهِ ثَمَنًا قَلِيلًا فَبِئْسَ مَا يَشْتَرُونَ ﴾ [آل عمران: ۱۸۷].

فالواجب على هذا الأخ الإمام إذا سئل عن علم أن يُبينه، والأفضل إذا طلب منه أن يعطي درسًا بالمسجد أن يستجيب لذلك، لما فيه من الخير والمصلحة له ولأهل القرية.

مطالب مرتبط:

(۶۵۸) سوال: مشهورترین کتاب‌های تفسیر

(۶۵۸) سوال: مشهورترین کتاب‌های تفسیری که یک دانشجو می‌تواند آنها را تهیه کند، چه کتاب‌هایی هستند؟ جواب: بهتر می‌بینم که دانشجو تفسیر ابن کثیر و تفسیر شیخمان عبدالرحمن بن سعدی را تهیه کند. این دو از بهترین تفاسیری هستند که می‌شناسم. تفاسیر دیگری هم وجود دارند که مناسب دانشجویانی است که در درجات بالاتر علمی […]

ادامه مطلب …

(۶۴۳) سوال: حکم تعلیم قرآن در مسجد صوفی‌ها

(۶۴۳) سوال: همسرم در یکی از مساجد صوفی‌ها بدون دستمزد، معلم قرآن است. آیا این کار حلال است؟ آیا این کار به عنوان موالات و دوستی با صوفی‌ها به حساب می آید؟ جواب: اگر این زن قرآن را به صورت صحیح و به دور از بدعت، تدریس می‌کند، گناهی ندارد که در مسجد تحت تسلط […]

ادامه مطلب …

(۶۸۲) کتاب (العواصم من القواصم) ابن العربی

(۶۸۲) سوال: جناب شیخ! نظر شما در مورد کتاب «العواصم من القواصم» نوشته‌ی ابوبکر بن العربی رَحِمَهُ‌الله چیست؟ جواب: «العواصم من القواصم» کتاب خوبی است و مطالعه‌ی آن مفید است. *** تعداد بازدید: ۲۹

ادامه مطلب …

(۶۲۴) یاد گرفتن و عمل کردن به مسائل واجب

(۶۲۴) سوال: مسائلی که یاد گرفتن و عمل کردن به آنها واجب است، چیستند؟ جواب: بر انسان واجب است هر مساله‌ای مربوط به دین که به آن نیاز دارد را یاد بگیرد و این مسائل هم محصور نیستند. برای انسان واجب است که چگونگی وضو، نماز، روزه و حج را یاد بگیرد. در صورتی که […]

ادامه مطلب …

(۶۵۲) سوال: کدام کتاب سودمند را بخوانم؟

(۶۵۲) سوال: خواندن چه کتاب‌های سودمندی را به من توصیه می‌کنید؟ جواب: سودمندترین کتابی که توصیه می‌کنم آن را خوانده و در آن تدبر نمایی، قرآن است. همچنین تفاسیر علمای مورد اطمینان را مطالعه کن تا همان طور که قرآن را حفظ می‌کنی معنی آن را نیز بفهمی. به همین خاطر بود که صحابه رَضِيَ‌اللهُ‌عَنْهُم […]

ادامه مطلب …

(۶۳۷) سوال: حفظ قرآن برای آدم کم حافظه

(۶۳۷) سوال: من همیشه سعی می‌کنم قرآن کریم و سنت پیامبر صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم را بخوانم. اما از لحاظ حفظ، ضعیف هستم.  شما چه روشی را به من پیشنهاد می‌کنید که به وسیله‌ی آن، قرآن را حفظ کنم؟ جواب: اینها چندتا از اسباب حفظ قرآن هستند: اول: بهتر است از کودکی حفظ قرآن را شروع کند. زیرا […]

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه