(۴۸۳) سوال: حکم قرار دادن هلال روی مناره‌ها و گلدسته‌ها چیست؟

جواب:

دوست دارم در پاسخ به این سؤال، سؤالی که قبلا از من پرسیده شده و به آن پاسخ داده‌ام را بخوانم که سؤال کننده می‌پرسد:

از برخی کارگران و بنایان که به سرزمین ما آمده‌اند درباره‌ی هلال‌هایی که روی مناره‌ها قرار داده می‌شود، پرسیدیم که آنان در سرزمینشان چگونه می‌سازند‌؟ در جواب گفتند: هلال در سرزمین ما بر معابد نصارى و گنبدهای قبوری که تعظیم می‌شود، قرار داده می‌شود. حال با این وضعیت، حکم قرار دادن آن بر مناره‌های مساجد مسلمانان چیست؟ لطفا پاسخ دهید، جزاکم الله خیرا.

چنین پاسخ دادم: (درباره‌ی قرار دادن هلال بر قبرهایی که تعظیم می‌شود، شيخ عبداللطيف بن عبدالرحمن بن حسن رَحِمَهُ‌الله از شيخ الإسلام ابن تيمية رَحِمَهُ‌الله در کتاب الدُرَر السَّنِیَّة (۱/۲۴۳) چنین نقل می‌کند: (آبادگران مقبره‌ها از غير الله می‌ترسند و به غیر او امید دارند تا حدی که گروهی از بدکاران و افرادی که بدون شرم، بین خودشان گناهان کبیره را مرتکب می‌شوند، هرگاه گنبد مقبره یا هلال بالای گنبد را می‌بیند از انجام کارهای زشت، می‌ترسد و یکی از آنان به دوستش می‌گوید: وای بر تو، این هلال گنبد است! یعنی از شخصی که زیر آن گنبد دفن شده، می‌ترسند و از کسی که آسمان‌ها و زمین را آفریده و هلال‌های ماه آسمان را برای بیان اوقات و زمان حج قرار داده است، ترسی ندارند).

می‌گویم: قرار دادن هلال بر معابد نصارى، عجیب و بعيد نیست؛ اما چنان که گفته می‌شود، آنان بر معابد خود، صلیب نصب می‌کنند، والله أعلم.

نصب هلال روی مناره‌ها، در بیشتر مناطق کشور، کاری جدید است. همچنین گفته شده است: برخی مسلمانان که از دیگران در قرار دادن چیزی بر معابد خود، تقلید کرده‌اند، هلال را در مقابل صلیب نصاری قرار داده‌اند؛ چنان که مراکز درمانی و کمک‌رسانی را هلال احمر نام نهاده‌اند در مقابل نصاری که آن را صلیب احمر نامیده‌اند. بنابراین نصب هلال روی مناره‌ها به خاطر این شبهه و برای جلو گیری از هدر دادن مال و وقت، جایز نیست.

(این فتوا در چهار رمضان سال ۱۴۱۳ هجری قمری صادر شده است). به نظرم ذکر همین فتوا برای پاسخ به این سؤال، کفایت می‌کند.

***