(۳۸۷) سوال: بسیاری از مردم جامعهی ما به غیر الله سوگند یاد میکنند در حالی که رسول الله صَلَّىٰاللهُعَلَيْهِوَعَلَىٰآلِهِوَسَلَّم فرموده است: «مَن حَلَفَ بغيرِ اللهِ فقد كَفَرَ أو أَشرَكَ»: (هر کس به غیر الله سوگند یاد کند، کفر یا شرک ورزیده است) لطفا این افراد را نصیحت کنید.
جواب:
سوگند به غير الله سُبْحَانَهُوَتَعَالَىٰ معصیت و نافرمانی از رسول الله صَلَّىٰاللهُعَلَيْهِوَعَلَىٰآلِهِوَسَلَّم و نوعی از شرك است؛ رسول الله صَلَّىٰاللهُعَلَيْهِوَعَلَىٰآلِهِوَسَلَّم فرمود: «لا تَحْلِفُوا بآبائِكُمْ، وَمَن كانَ حالِفًا فَلْيَحْلِفْ باللَّهِ»: (به پدرانتان سوگند یاد نکنید؛ کسی که سوگند یاد میکند، باید به الله سوگند یاد کند) همچنین فرمود: «مَن حَلَفَ بغيرِ اللهِ فقد كَفَرَ أو أَشرَكَ»: (هر کس به غیر الله سوگند بخورد، کفر یا شرک ورزیده است) لذا واجب است از این مسئله خودداری شود و اگر انسان خواست قسَم بخورد فقط به الله سُبْحَانَهُوَتَعَالَىٰ قسَم بخورد. همچنین شایسته نیست که شخص به طور مداوم و زیاد به الله سُبْحَانَهُوَتَعَالَىٰ سوگند بخورد زیرا الله سُبْحَانَهُوَتَعَالَىٰ میفرماید: {وَاحْفَظُوا أَيْمَانَكُمْ} [المائده: ۸۹]: (سوگندهایتان را نگاه دارید) یکی از معانی آیه این است که: در سوگند به الله سُبْحَانَهُوَتَعَالَىٰ زیاده روی نکنید.
البته انسان در برابر سوگندی که بدون قصد و هدف بر زبان، جاری میشود بازخواست نمیگردد؛ زیرا الله سُبْحَانَهُوَتَعَالَىٰ میفرماید: {لا يُؤَاخِذُكُمُ اللَّهُ بِاللَّغْوِ فِي أَيْمَانِكُمْ وَلَكِنْ يُؤَاخِذُكُمْ بِمَا عَقَّدْتُمُ الْأَيْمَانَ} [المائده: ۸۹]: (الله به خاطر سوگندهای لغو و بیهوده، شما را بازخواست نمیکند بلکه شما را در برابر سوگندهایی که از روی قصد، یاد میکنید بازخواست میکند) همچنین میفرماید: {لَا يُؤَاخِذُكُمُ اللَّهُ بِاللَّغْوِ فِي أَيْمَانِكُمْ وَلَكِنْ يُؤَاخِذُكُمْ بِمَا كَسَبَتْ قُلُوبُكُم} [البقره: ۲۲۵]: (الله به خاطر سوگندهای لغو و بیهوده، شما را بازخواست نمیکند بلکه شما را در برابر سوگندی که در قلب دارید، بازخواست میکند) بر کسی که به غير الله سُبْحَانَهُوَتَعَالَىٰ سوگند یاد کرده است، واجب است به درگاه الله سُبْحَانَهُوَتَعَالَىٰ توبه کند و از او آمرزش بخواهد و کاری که مرتکب شده را تکرار نکند.
***