(۱۳۸) سوال: شنیده‌ام که جن‌های صالح و جن‌های شیاطین وجود دارند؛ آیا جلوی انسان ظاهر می‌شوند؟ چگونه از ظهور آن‌ها جلوگیری کنیم؟

جواب:

بدون شک همانند انسان‌ها در میان جن‌ها نیز افراد درست‌کار، بدکار، مسلمان، کافر و اولیاء (کسانی که به الله ایمان آورده و تقوا پیشه نموده‌اند) وجود دارد. الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ در سوره‌ی جن از جن‌ها نقل می‌کند که گفتند: «وَأَنَّا مِنَّا الصَّالِحُونَ وَمِنَّا دُونَ ذَلِكَ كُنَّا طَرَائِقَ قِدَدًا» [جن: ۱۱] : «قطعاً در میان ما افراد صالح و افرادی که صالح نیستند وجود دارند؛ ما گروه‌های متفاوتی هستیم» همچنین گفتند: «وَأَنَّا مِنَّا الْمُسْلِمُونَ وَمِنَّا الْقَاسِطُونَ فَمَنْ أَسْلَمَ فَأُولَئِكَ تَحَرَّوْا رَشَدًا وَأَمَّا الْقَاسِطُونَ فَكَانُوا لِجَهَنَّمَ حَطَبًا» [جن: ۱۴-۱۵] : «قطعاً گروهی از ما، مسلمان و گروهی کافر هستند؛ پس هرکس که اسلام آورد، آن‌ها هستند که راه رستگاری را جستجو کرده‌اند اما کافران هیزم جهنم خواهند بود» در میان جن‌ها کسانی هستند که انسان‌های درست‌کار را دوست دارند که چه بسا آن‌ها را مورد خطاب قرار داده و از آن‌ها به وسیله‌ی نصیحت و تعلیم، بهره ببرند؛ در میان جن‌ها، فاسقان و کافران نیز وجود دارند که انسان‌های فاسق و کافر را دوست دارند؛ نسبت به مومنان و اهل استقامت، بغض و کینه دارند؛ همچنین برخی جن‌ها، دشمنی و آزار و اذیت انسان‌ها را دوست دارند.

جن‌ها در اصل، مخلوقات غیبی هستند که برخی اوقات ظاهر می‌شوند و انسان‌ها آن‌ها را می‌بینند. برخی اوقات به شکل‌های آزاردهنده و برای ایجاد وحشت در انسان‌ها ظاهر می‌شوند؛ اما انسان اگر خود را با اذکار و اوراد ثابت از رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم پناه دهد، الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ او را از شر آن‌ها دور نگه می‌دارد. از جمله‌ی این اوراد خواندن آیت الکرسی است: «اللَّهُ لَا إِلَهَ إِلَّا هُوَ الْحَيُّ الْقَيُّومُ لَا تَأْخُذُهُ سِنَةٌ وَلَا نَوْمٌ لَّهُ مَا فِي السَّمَاوَاتِ وَمَا فِي الْأَرْضِ مَن ذَا الَّذِي يَشْفَعُ عِندَهُ إِلَّا بِإِذْنِهِ يَعْلَمُ مَا بَيْنَ أَيْدِيهِمْ وَمَا خَلْفَهُمْ وَلَا يُحِيطُونَ بِشَيْءٍ مِّنْ عِلْمِهِ إِلَّا بِمَا شَاءَ وَسِعَ كُرْسِيُّهُ السَّمَاوَاتِ وَالْأَرْضَ وَلَا يَئُودُهُ حِفْظُهُمَا وَهُوَ الْعَلِيُّ الْعَظِيمُ». [بقره: ۲۵۵] : «الله «معبود بر حق است»، هیچ معبودی بحق جز او نیست، زنده «و جهان هستی را» نگه دار و مدبر است، نه چرت او را فرا گیرد و نه خواب، آن چه در آسمان‌ها و آنچه در زمین است از آن او است، کیست که نزد او جز به فرمان او شفاعت کند؟ آینده و گذشته‌ی آنان را می‌داند، به چیزی از علم او، جز به آن چه بخواهد احاطه نمی‌یابند، کرسی او آسمان‌ها و زمین را در بر گرفته، نگهداری آن دو «زمین و آسمان» بر او گران و دشوار نیاید، او بلند مرتبه و بزرگ است» اگر کسی این آیه‌ی بسیار بزرگ را در شب بخواند، پیوسته الله از او محافظت می‌کند و تا صبح هیچ شیطانی به او نزدیک نمی‌شود. البته قاری باید به اثرش و این که الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ او را از هر شیطانی محافظت می‌کند ایمان و یقین داشته باشد؛ اما اگر کسی آن را بخواند ولی غافل باشد یا این که برای تجربه کردن بخواند و به آن یقین نداشته باشد؛ از خواندنش نفعی نمی‌برد.

***