یکشنبه 3 شوال 1447
۲ فروردین ۱۴۰۵
22 مارس 2026

(۱۰) معنای سلف

(۱۰) سوال: سؤال: منظور از (سلف) چه کسانی هستند؟

جواب:

شیخ ابن عثیمین رَحِمَهُ‌الله جواب دادند:

سلف به‌معنای گذشتگان است؛ هر گذشته‌ای به نسبت دیگری‌ سلف است اما اگر لفظ سلف به‌طور مطلق گفته شود منظور سه ‌قرنِ برتری‌یافته (صحابه، تابعین و اتباعِ‌ تابعین) است؛ اینان همان سلف ‌ِصالح هستند، هر کس بعد از آن‌ها بر منهج و روش آنان باشد او نیز مانند آنان است و بر طریقه‌ی سلف می‌باشد – با این وجود که از نظر زمان از آنها متأخر است – ، زیرا (سلفیت) به منهج و روشی گفته می‌شود که سلفِ ‌صالح رَضِيَ‌اللهُ‌عَنْهُم آن را پیموده‌اند، همان ‌طور که رسول ‌الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم فرموده‌اند: «إنَّ أُمَّتي سَتَفْتَرِقُ عَلَى ثَلَاثٍ وَسَبْعِينَ فرقة، كُلُّها فِي النَّارِ إلّا وَاحِدَة وَ هِيَ الْجَمَاعَةُ» : (همانا امّتم به هفتاد و سه گروه تقسیم می‌شوند که همه مگر یک گروه در آتش هستند، و آن – یک گروهِ نجات ‌یافته – “جماعت” است) در لفظ دیگری از این حدیث آمده است: «مَن كان على مِثلِ ما أنا عليه وأصحابِي» : ( – گروهِ نجات ‌یافته – کسانی‌ هستند که بر همان روشی که من و یارانم بر آن هستیم باشند).

بنابراین (سلفیت) در اینجا مقید به معنا است لذا هر کس بر منهج و روش صحابه، تابعین و اتباعِ‌ تابعین به‌ نیکی باشد؛ او (سلفی) است حتی اگر در همین عصر – که قرن چهاردهم بعد از هجرت است – باشد.

***

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: ما المقصود بالسلف؟

فأجاب -رحمه الله تعالى – : السلف معناه المتقدمون، فكل متقدم على غيره فهو سلف له، ولكن إذا أطلق لفظ السلف فالمراد به القرون الثلاثة المفضلة الصحابة والتابعون، وتابعوهم هؤلاء هم السلف الصالح، ومن كان بعدهم وسار على منهاجهم فإنه مثلهم على طريقة السلف، وإن كان متأخرا عنهم في الزمن، لأن السَّلَفِيَةَ تطلق على المنهاج الذي سلكه السلف الصالح رضي الله عنهم ، كما قال النبي – عليه الصلاة والسلام-: «إن أمتي ستفترق على ثلاث وسبعين فرقة كلها في النار إلا واحدة وهي الجماعة»، وفي لفظ: «من كان على مثل ما أنا عليه وأصحابي». وبناء على ذلك تكون السلفية هنا مقيدة بالمعنى، فكل من كان على منهاج الصحابة والتابعين وتابعيهم بإحسان فهو سلفي، وإن كان في عصرنا هذا وهو القرن الرابع عشر بعد الهجرة.

مطالب مرتبط:

(۱۳) حکم تَنَطُّع یا عمق گرایی در اسلام

سخت‌گیری و ملزم ‌کردن‌ خویش به آنچه الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ امر ننموده همه‌اش هلاکت است اما بهترین روشِ و منش همان روشِ محمد صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم است.

ادامه مطلب …

(۱۵) نگاه صحیح به تاریخ اسلام

کتاب‌های تاریخ، گاهی حاوی این مسأله هستند که دلالت بر طعنه به صحابه – صراحتا یا غير مستقيم – دارد؛ بنابراین مؤمن باید از این‌ گونه کتاب های تاریخ که وی را گمراه می‌کند دوری بجوید، و از الله یاری جسته می‌شود.

ادامه مطلب …

(۱۱) منظور از میانه‌روی در دین

(میانه‌روی) در دین یا (وسطیّت) این است که انسان بین غلوّ و جفا قرار گیرد که این مسأله شامل امور علمی- ‌اعتقادی و امور عملی- ‌تعبّدی می‌شود. ضابطه‌ی (میانه‌روی) : هرآنچه شریعت آورده میانه است و هرآنچه مخالف شریعت باشد میانه نیست، بلکه مایل و منحرف - به‌سوی افراط یا تفریط - است.

ادامه مطلب …

(۱۴) سبب وجود عقیده‌ی صحیح و عقیده‌ی اشتباه

شایسته است بگوید: ضابطه‌ی عقیده‌ی صحیح و عقیده‌ی فاسد چیست؟ جوابمان بر این سؤال چنین است: هر آنچه موافق روش و منهجی باشد که رسول ‌الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم و اصحاب‌ ایشان رَضِيَ‌اللهُ‌عَنْهُم بر آن بوده‌اند عقیده‌ای صحیح، و هرآنچه مخالف آنان باشد عقیده‌‌ای فاسد است.

ادامه مطلب …

(۱۲) حکم کسی که بگوید: (پرداختن به مسائل عقیده و توحید و مناقشات‌ علمی سبب تفرقه و اتلاف نیرو، فکر و دعوت می‌شود)

تعمق در پرسیدنِ ‌سؤال از مسائل عقیده از طریقه‌ی سلف نیست بلکه بسیار از آن بر حذر می‌داشته‌اند زیرا مسائل عقیده امور غیبی است که واجب است انسان - بدون پرداختن به کیفیت و حقیقت آن - بدان تسلیم شود.

ادامه مطلب …

(۹) گروه نجات‌یافته کدام‌اند؟

گروه نجات‌یافته همان "جماعت" هستند که بر آنچه رسول ‌الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم و اصحابش رَضِيَ‌اللهُ‌عَنْهُم از عقیده و قول و عمل بوده‌اند جمع می‌شوند.

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه