جمعه 1 شوال 1447
۲۹ اسفند ۱۴۰۴
20 مارس 2026

(۶۷۳۱) تفاوت بین حُلم و رؤیا چیست؟

(۶۷۳۱) سوال: تفاوت بین حُلم و رؤیا چیست؟

جواب:

تفاوت بین حلم و رؤیا این است که حلم از شیطان است و به دو صورت می‌باشد:

اول: خوابی که در آن انسان چیزهایی را می‌بیند که دوست ندارد و این به این دلیل است که شیطان به انسان در خواب، چیزهایی را نشان می‌دهد که او را ناراحت و غمگین کند.

دوم: خوابی که هیچ اصل و اساسی ندارد، بلکه اصلا وجهی ندارد و از جمله‌ی آن، اینکه مردی به رسول الله  صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم گفت: ‌ای رسول الله، در خواب دیدم که گویا سرم از بدنم جدا شده است (راوی) می‌گوید: رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم خندیدند و فرمودند: «إِذَا لَعِبَ الشَّيْطَانُ بِأَحَدِكُمْ فِي مَنَامِهِ، فَلَا يُحَدِّثْ بِهِ النَّاسَ»[۱]: (اگر شیطان در خواب یکی از شما با شما بازی کند (و خواب آشفته‌ای ببیند)،  آن را برای دیگران تعریف نکند).

پس این حلم است و حلم از شیطان است و به دو صورت دیده می‌شود: یا چیزی است که برای انسان ناخوشایند است یا چیزی که هیچ اساس و ریشه‌ای ندارد و غیرمنطقی است.

 اما رؤیا از جانب الله  سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ است و رؤیا معمولاً منسجم و درست است و مانند خواب‌های آشفته نیست.


[۱] تخریج آن گذشت.

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: ما هو الفرق بين الحلم والرؤيا؟

فأجاب رحمه الله تعالى الفرق بين الحلم والرؤيا أن الحلم من الشيطان، ويكون في أمرين:

الأمر الأول: فيما يكرهه الإنسان، فإن الشيطان يمثل للنائم ما يكره من أجل أن يُحزنه ويغمه.

والأمر الثاني: في أمر لا يكون له أساس ولا أصل، بل ولا وجه له، ومن ذلك أن رجلا قال للنبي صلى الله عليه وسلم: يَا رَسُولَ اللَّهِ رَأَيْتُ فِي الْمَنَامِ كَأَنَّ رَأْسِي قُطِعَ قَالَ: فَضَحِكَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم وَقَالَ: «إِذَا لَعِبَ الشَّيْطَانُ بِأَحَدِكُمْ فِي مَنَامِهِ، فَلَا يُحَدِّثْ بِهِ النَّاسَ».

فهذا الحلم والحلم من الشيطان ويدور على أمرين: إما مكروه للإنسان، وإما شيء لا أصل له، ولا أساس، وليس معقولا. أما الرؤيا فإنها من الله -عز وجل – وتكون الرؤيا مُرَكَّزة ومستقيمة، فليست مثل أضغاث الأحلام.

مطالب مرتبط:

(۶۷۳۶) نظر شما در مورد کتاب (تفسیر الأحلام) ابن سیرین رَحِمَهُ‌الله چیست؟

نظر ما این است که انسان این کتاب را مطالعه نکند و به آن اعتماد نکند زیرا رؤیاها با توجه به بیننده متفاوت هستند لذا ممکن است دو نفر رؤیایی با ظاهر مشابه ببینند اما تعبیر آنها متفاوت باشد....

ادامه مطلب …

(۶۷۴۰) پرسشی درباره تعبیر رؤیای تکرار دیدن پدر متوفی و درخواست‌های او

خواب‌ها مبنای عمل نیستند و چیزی بر آن مترتب نمی‌شود اما گاهی ممکن است خواب‌ها بسته به شرایط موجود برای فرد، هشدار دهنده باشند...

ادامه مطلب …

(۶۷۴۴) اگر کسی در خواب فردی غریبه مانند عمو، پدربزرگ یا دایی و… را ببیند، آیا لازم است برای او صدقه بدهد؟

لازم نیست برای میتی که در خواب دیده، صدقه بدهد در هر حالتی که باشد اما اگر میت را در حالتی خوشایند ببیند، این برای او خیر است و می‌تواند آن را برای کسی که دوست دارد، بازگو کند...

ادامه مطلب …

(۶۷۳۸) پرسشی درباره تعبیر رؤیای سه زبان در یک دهان

من از تعبیر این خواب اطلاعی ندارم و شاید این خواب به این معنی باشد که شما سه زبان (یعنی سه زبان مختلف) را به خوبی می‌دانید زیرا در زبان، کلمه‌ی زبان به معنای لغت هم است اما این تعبیر من نیست چون من از جمله کسانی نیستم که خواب‌ها را تعبیر می‌کنند....

ادامه مطلب …

(۶۷۴۸) حکم دروغ گفتن در مورد خواب دیدن به منظور مصلحت عمومی چیست؟

دروغ گفتن در مورد خواب دیدن حرام است بلکه از گناهان کبیره محسوب می‌شود....

ادامه مطلب …

(۶۷۳۲) تفاوت بین رؤیا و حُلم چیست؟

حلم از شیطان است،  اما رؤیا از جانب الله  سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ است...

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه