جمعه 24 صفر 1448
۱۶ مرداد ۱۴۰۵
7 آگوست 2026

(۶۵۹۳) حکم پاسخ به سلام با اشاره‌ی سر در فاصله‌ی نزدیک

(۶۵۹۳) سوال: برخی از مردم که الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ هدایتشان کند وقتی از گروهی یا شخصی که نشسته‌اند، عبور می‌کنند، سر خود را تکان می‌دهند و قصدشان سلام است، آیا جوابشان را بدهیم یا نه با وجود اینکه او در فاصله‌ی نزدیکی قرار دارد؟

جواب:

مانند این جواب دادن به او واجب نیست زیرا در صورتی واجب می‌شود که سلام مشروع کرده باشد و آن نیز لفظ: السلام علیکم می‌باشد؛ این لفظ است که جواب دادن به آن واجب است اما کسی که فقط سرش یا دستش را تکان می‌دهد، مستحق جواب نمی‌باشد زیرا که چنین سلامی از دایره‌ی شرع خارج است ولی شایسته می‌باشد که در این حالت برای او بیان نمایی که سلام مشروع، قول: السلام علیکم است تا این که در نفس خود از تو دلخور نشود یا دشمنی به وجود نیاید و همچنین از کلام تو استفاده نماید و بداند که، این سلام مشروع می‌باشد همچنین قول: أهلا و سهلا و مرحبا نیز این‌گونه می‌باشد و سلام مشروع نیست بلکه سلام مشروع: السلام علیکم است و کسی که به او سلام شده است نیز جواب می‌دهد و می‌گوید: وعلیکم السلام.

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل بعض الناس – هداهم الله – إذا مَرَّ على الناس، وهم جالسون، أو مَرَّ على شخص أَوْمَاً إليه برأسه، يقصد السلام، فهل نَردُّ عليه أم لا، علما بأنه قريب؟

فأجاب – رحمه الله تعالى-: لا يجب الرد على مثل هذا، لأن الرد إنما يجب على من سلم السلام المشروع، وهو قوله: السلام عليكم. هذا هو الذي يجب أن يُرَدَّ عليه، فأما الذي أومأ برأسه فقط، أو بيده فقط، فهذا لا يستحق الرد عليه، لأنه خروج عن المشروع، ولكن ينبغي في هذه الحال أن تبين له أن السلام المشروع هو أن يقول السلام عليكم حتى لا يكون في نفسه عليك حرج، أو عداوة، وحتى يستفيد أيضًا من كلامك له بأن هذا هو السلام المشروع، وهذا أيضا مثل قول الإنسان أهلا وسهلا ومرحبا. فهذا ليس هو السلام المشروع، بل السلام المشروع السلام عليكم. ويرد المسلم عليه، ويقول: وعليكم السلام.

مطالب مرتبط:

(۶۵۸۸) حکم سلام کردن به افراد، بدون دانستن دین آنان

اگر که بیشتر آن سرزمین را غیر مسلمانان هستند پس به اعتبار اکثر، سلام کرده نمی‌شوند تا این که شناخته شوند که مسلمان هستند اما اگر که عکس آن باشد و بیشتر اهل سرزمین مسلمانان باشند پس در این صورت سلام کرده می‌شوند چون که قصد مخالت رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم را نداشته....

ادامه مطلب …

(۶۵۸۴) حکم جایگزینی سلام شرعی با عبارات غیرشرعی در تعاملات روزمره

شایسته نیست که جامعه‌ی اسلامی بر این پدیده باشد چون جایگزین کردن خوش‌آمد‌گویی مجرد، به سلام اسلامی است...

ادامه مطلب …

(۶۵۸۳) وقتی قرآن می‌خوانم و کسی سلام می‌کند، پاسخ بدهم یا ادامه دهم؟

علما می‌گویند: سلام کردن به کسی در حال قرائت قرآن یا مشغول قرائت کتابی است، شایسته نمی‌باشد چون که (سلام کردن) او را مشغول می‌سازد و بسیاری از مردم که قرآن قرائت می‌کنند مخصوصا آن‌هایی که از حفظ می‌خوانند، اگر کسی به آن‌ها سلام کند، گیج می‌گردند و فراموش می‌کنند که کجا توقف نمودند...

ادامه مطلب …

(۶۵۹۸) حکم جواب دادن سلام با صیغه‌ی (وعلیهم السلام) چیست؟

جواب دادن با این صیغه صحیح نیست چون که جواب سلام کننده را نداده است برای اینکه (ه) ضمیر غائب است نه مخاطب (حاضر)...

ادامه مطلب …

(۶۵۸۷) اگر سلام کننده ابتدا با لفظ عصر بخیر یا صبح بخیر تحیت برساند، آیا این تحیت (سلام و درود) جاهلیت است؟

کلمات خوش‌آمد‌گویی و ترحیب بعد از سلام مشروع می‌باشد...

ادامه مطلب …

(۶۵۹۹) حکم ایستادن برای سلام در مجالس

اشکالی ندارد که انسان وقتی کسی که اهلیت احترام و اکرام را دارد، وارد می‌گردد بلند شود و این در بین مردم عادت شده و ترک کردن آن در این حالت شاید موجب تهمت کبر به کسی که نشسته است نیز بشود ...

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه