دوشنبه 15 جمادی‌الاول 1448
۴ آبان ۱۴۰۵
26 اکتبر 2026

(۶۲۹۳) آیا توبه باعث بخشیدن شدن ربا می‌شود؟

(۶۲۹۳) سوال: آیا توبه باعث بخشیدن شدن ربا می‌شود؟

جواب:

بله، توبه، همه‌ی گناهان را از بین می‌برد و آنچه را پیش از آن بوده از بین نابود می‌کند؛ چه ربا باشد و چه غیر آن، اما درباره‌ی ربا، الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ می‌فرماید: {وَإِن تُبۡتُمۡ فَلَكُمۡ رُءُوسُ أَمۡوَ ٰ⁠لِكُمۡ} [سوره البقرة: ۲۷۹]: (و اگر توبه کردید، اصلِ سرمایه‌هایتان از آنِ شماست)  یعنی: اگر کسی از معامله‌ی ربوی توبه کند، و طرف مقابل هنوز مبلغ را کامل نپرداخته باشد، فقط اصل سرمایه را حق دارد بگیرد، مثلاً: مردی به دیگری هزار ریال قرض می‌دهد به شرط اینکه بعد از یک سال یک هزار و دوبیست ریال برگرداند، این معامله ربوی است و اگر الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ توفیق توبه به او بدهد، فقط حق دارد همان هزار ریال را بگیرد، نه بیشتر؛ به دلیل این‌که الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ می‌فرماید: {وَإِن تُبۡتُمۡ فَلَكُمۡ رُءُوسُ أَمۡوَ ٰ⁠لِكُمۡ لَا تَظۡلِمُونَ وَلَا تُظۡلَمُونَ} [سوره البقرة: ۲۷۹]: (و اگر توبه کردید، اصلِ سرمایه‌هایتان از آنِ شماست؛ نه [با گرفتنِ سودِ سرمایه‌تان به کسی] ستم می‌کنید و نه [با چشم‌پوشی از آن سودِ حرام] بر شما ستم می‌رود).

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: هل التوبة تُكفّر الربا؟

فأجاب – رحمه الله تعالى-: التوبة تُكفّر كل شيء، وتهدم ما قبلها، من الربا وغيره، لكن الربا يقول الله -تعالى- فيه  ﴿ وَإِن تُبۡتُمۡ فَلَكُمۡ رُءُوسُ أَمۡوَ ٰ⁠لِكُمۡ ﴾ [البقرة: ۲۷۹] يعني إذا تاب الإنسان من معاملة ربوية، والمطلوب لم يوفه بعد، فإنه ليس له إلا رأس ماله فقط، مثال ذلك: رجل أعطى شخصا ألف ريال على أن يكون ألفًا ومائتين بعد سنة، فهذا ربا، فإذا منّ الله عليه وتاب، فلا يأخذ من صاحبه إلا ألف ريال فقط، لقوله تعالى ﴿ وَإِن تُبۡتُمۡ فَلَكُمۡ رُءُوسُ أَمۡوَ ٰ⁠لِكُمۡ لَا تَظۡلِمُونَ وَلَا تُظۡلَمُونَ ﴾ [البقرة: ٢٧٩].

مطالب مرتبط:

(۶۲۴۳) چگونه گذشته را با اعمال صالح جبران کنیم؟

هنگامی که انسان با توبه‌ای خالصانه به سوی الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ بازگردد، الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ توبه‌اش را می‌پذیرد و از گناهانش، هرچند بزرگ باشند، در می‌گذرد...

ادامه مطلب …

(۶۲۸۹) حکم اموال مسروقه در دوران جاهلیت و تکلیف مالی توبه‌کنندگان نسبت به صاحبان آن

بر شما واجب است، مادامی‌که صاحبان این گاوها و گوسفندها را می‌شناسید، که حقوق آن‌ها را برگردانید و اگر چنین نکنید، این ستم‌ها را روز قیامت از اعمال شما خواهند گرفت و در نتیجه شما مفلس خواهید شد...

ادامه مطلب …

(۶۲۹۲) حکم توبه از تصرف ناروا در اموال عمومی و نحوه‌ی بازگرداندن آن

اگر مالی که به‌ناحق گرفته شده از اموال عمومی باشد، باید آن را به همان مرجعی که از آن گرفته، بازگرداند....

ادامه مطلب …

(۶۲۶۱) بارها توبه کردم و باز لغزیدم؛ آیا الله هنوز توبه مرا می‌پذیرد؟

اگر این شخص از آن گناه توبه‌ی نصوح کند، الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ توبه‌اش را می‌پذیرد و اگر بعدها نفسش او را وسوسه کند و دوباره آن گناه را مرتکب شود، سپس توبه‌ای نصوح و مخلصانه داشته باشد، الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ نیز باز توبه‌اش را می‌پذیرد...

ادامه مطلب …

(۶۲۷۶) انسان چگونه می‌تواند از ظلم‌هایی که به مردم روا داشته، چه مالی و چه غیبت و نمّامی رهایی یابد؟

اما ادا کردن، اگر حق مالی باشد، باید آن را به صاحبش بازگرداند؛ اگر او را می‌شناسد، بدهد؛ اگر فراموش کرده، به یاد آورد؛ و اگر محل او را نمی‌داند، جست‌وجو کند و اگر یافتن او ممکن نشد، به‌ نیابت از او صدقه بدهد....

ادامه مطلب …

(۶۲۶۹) آیا صحیح است که هر کس بگوید: «أستغفر الله»، گناهانش آمرزیده می‌شود؟

اگر انسان با نیت خالص، و صدق در طلب آمرزش، و با تحقق شروط توبه، بگوید: «أستغفر الله»، الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ توبه‌اش را می‌پذیرد...

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه