چهارشنبه 8 صفر 1448
۳۱ تیر ۱۴۰۵
22 جولای 2026

(۶۲۹۳) آیا توبه باعث بخشیدن شدن ربا می‌شود؟

(۶۲۹۳) سوال: آیا توبه باعث بخشیدن شدن ربا می‌شود؟

جواب:

بله، توبه، همه‌ی گناهان را از بین می‌برد و آنچه را پیش از آن بوده از بین نابود می‌کند؛ چه ربا باشد و چه غیر آن، اما درباره‌ی ربا، الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ می‌فرماید: {وَإِن تُبۡتُمۡ فَلَكُمۡ رُءُوسُ أَمۡوَ ٰ⁠لِكُمۡ} [سوره البقرة: ۲۷۹]: (و اگر توبه کردید، اصلِ سرمایه‌هایتان از آنِ شماست)  یعنی: اگر کسی از معامله‌ی ربوی توبه کند، و طرف مقابل هنوز مبلغ را کامل نپرداخته باشد، فقط اصل سرمایه را حق دارد بگیرد، مثلاً: مردی به دیگری هزار ریال قرض می‌دهد به شرط اینکه بعد از یک سال یک هزار و دوبیست ریال برگرداند، این معامله ربوی است و اگر الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ توفیق توبه به او بدهد، فقط حق دارد همان هزار ریال را بگیرد، نه بیشتر؛ به دلیل این‌که الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ می‌فرماید: {وَإِن تُبۡتُمۡ فَلَكُمۡ رُءُوسُ أَمۡوَ ٰ⁠لِكُمۡ لَا تَظۡلِمُونَ وَلَا تُظۡلَمُونَ} [سوره البقرة: ۲۷۹]: (و اگر توبه کردید، اصلِ سرمایه‌هایتان از آنِ شماست؛ نه [با گرفتنِ سودِ سرمایه‌تان به کسی] ستم می‌کنید و نه [با چشم‌پوشی از آن سودِ حرام] بر شما ستم می‌رود).

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: هل التوبة تُكفّر الربا؟

فأجاب – رحمه الله تعالى-: التوبة تُكفّر كل شيء، وتهدم ما قبلها، من الربا وغيره، لكن الربا يقول الله -تعالى- فيه  ﴿ وَإِن تُبۡتُمۡ فَلَكُمۡ رُءُوسُ أَمۡوَٰلِكُمۡ ﴾ [البقرة: ۲۷۹] يعني إذا تاب الإنسان من معاملة ربوية، والمطلوب لم يوفه بعد، فإنه ليس له إلا رأس ماله فقط، مثال ذلك: رجل أعطى شخصا ألف ريال على أن يكون ألفًا ومائتين بعد سنة، فهذا ربا، فإذا منّ الله عليه وتاب، فلا يأخذ من صاحبه إلا ألف ريال فقط، لقوله تعالى ﴿ وَإِن تُبۡتُمۡ فَلَكُمۡ رُءُوسُ أَمۡوَٰلِكُمۡ لَا تَظۡلِمُونَ وَلَا تُظۡلَمُونَ ﴾ [البقرة: ٢٧٩].

مطالب مرتبط:

(۶۲۵۲) حکم ترک نماز و روزه در دوران غفلت

تو را بشارت می‌دهم که توبه‌ات گناهان گذشته را نابود کرده است و نیازی به قضا کردن نمازها و روزه‌های گذشته نداری، ولی از الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ بخواه که تو را بر طاعت خود تا هنگام ملاقاتش ثابت‌قدم بدارد ...

ادامه مطلب …

(۶۲۴۴) راهکارهای کسب رضای الهی پس از توبه و بررسی شروط توبه نصوح

مادامی که گفتی از آن کارهایی که در دوران کوچکی خود انجام می‌دادی و مورد رضایت الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ و رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم نبودند، توبه کرده‌ای...

ادامه مطلب …

(۶۲۹۰) حکم شرعی خطای مالی غیرعمد در معاملات و مسئولیت جبران آن

اگر فروشنده بداند که مشتری بیش از آنچه حقش بوده به او داده، واجب است که آن را به مشتری بازگرداند و اگر مشتری فوت کرده باشد، باید آن مال را به وارثانش بدهد...

ادامه مطلب …

(۶۲۴۹) شخصی قصد ارتکاب معصیتی را کرده و همزمان نیت کرده که پس از انجام معصیت، توبه کند؛ آیا چنین توبه‌ای پذیرفته می‌شود؟

اگر شخص با این نیت معصیت را انجام دهد، این نیت هیچ سودی به حالش ندارد و از عقوبت معصیت چیزی کم نمی‌کند اما اگر معصیت را انجام دهد و سپس توبه‌ای نصوح کند، الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ توبه‌اش را می‌پذیرد....

ادامه مطلب …

(۶۲۷۳) حکم شرعی در قبال غیبت و عذرخواهی بی‌پذیرش

واجب است که انسان وقتی از ظلمی که به برادر خود کرده است توبه می‌کند، باید در این دنیا حق آن را ادا کند، پیش از اینکه در روز قیامت از اعمال صالحه‌اش گرفته شود...

ادامه مطلب …

(۶۲۷۲) اگر کسی از فردی غیبت کرده، و نتواند از او طلب حلالیت کند، آیا استغفار و دعا برای او کافی است؟

دیدگاه صحیح این است که اگر کسی از دیگری غیبت کرده و آن شخص متوجه این موضوع شده باشد، باید شخصاً از او طلب حلالیت کند اما اگر آن فرد اصلاً از غیبت اطلاعی نداشته، کافی است برایش استغفار کند و در همان مجالسی که از او غیبت کرده، از او به نیکی یاد کند...

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه