یکشنبه 10 ربیع‌الاول 1448
۱ شهریور ۱۴۰۵
23 آگوست 2026

(۳۱۱۸) آیا راهنمایی مسافران در حین خطبه نماز جمعه گناه است؟

(۳۱۱۸) سوال: مسافر بودیم و از روستایی برای خواندن نماز جمعه عبور کردیم و در اثنای جست‌‌وجوی آب یکی از مردم از مسجد خارج شد و در حالی که امام خطبه می‌‌خواند ما را راهنمایی کرد؛ آیا صحبت کردن او حرام است یا خیر؟

جواب:

برای انسان درست نیست که در اثنای خطبه با کسی جز در حالت ضرورت صحبت کند مثل این که شخصی را ببیند که در خطر است یا مثل آن، در آن صورت به او خبر می‌‌دهد تا در خطر نیفتد.

این صورتی که سؤال کننده ذکر نمود یعنی آن‌‌ها به دنبال آب بودند لذا فردی در حال خطبه از مسجد خارج شد و آن‌‌ها را به مکان آب راهنمایی کرده شبیه به ضرورت است زیرا آن‌‌ها برای طهارت به آب نیاز داشتند اما اگر این فرد سکوت می‌‌کرد و با اشاره آن‌‌ها را راهنمایی می‌‌کرد بین عدم صحبت کردن و بین راهنمایی برادرانش به محل آب جمع می‌‌بست لذا بهتر از این است که با آن‌‌ها با سخنانی که ترس آن می‌‌رود در آن چه ممنوع است وارد شود صحبت کند.

بنابراین می‌گوییم: اگر چنین اتفاقی رخ داد بهتر است کسی که آن‌‌ها را بر محل آب راهنمایی می‌‌کند از روش اشاره استفاده کند و آن‌‌ها را به محل آب با اشاره راهنمایی کند.

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: كنا مسافرين ومررنا بقرية لنصلي الجمعة، وأثناء بحثنا عن الماء خرج أ أحد الناس من المسجد ودلنا عليه والإمام يخطب فهل کلامه هذا يعتبر حراما أم لا؟

فأجاب – رحمه الله تعالى -: لا يجوز للإنسان حال خطبة الجمعة أن يتكلم مع أحد إلا عند الضرورة، مثل أن يرى شخصا يقع في مهلكة أو نحو ذلك، فيُنَبِّهه لئلا يقع في المهلكة.

وهذه الصورة التي ذكرها السائل : أنهم كانوا يبحثون عن الماء، فخرج أحد الرجال من المسجد والإمام يخطب ودلهم على موضع الماء، شبيهة بالضرورة؛ لأن هؤلاء محتاجون إلى الطهارة بالماء، ولكن لو أن هذا الرجل سکت وصار يرشدهم بالإشارة لَجَمَعَ هنا بين عدم الكلام وبين دلالة إخوانه على موضع الماء، فيكون هذا أحسن من كونه يتكلم معهم كلاما يخشى أن يقع في المحظور.

إذا نقول: إذا حصلت مثل هذه الحادثة فإن الأولى والأفضل أن يسلك الدليل الذي دلهم على الماء في دلالتهم طريق الإشارة، فيرشدهم إلى المكان بالإشارة.

مطالب مرتبط:

(۳۰۴۴) حکم استماع خطبه‌‌ی جمعه از تلویزیون و ترک حضور در نماز جمعه

اگر در مکانی هستند که جمعه در آن برگزار نمی‌‌شود مثلا: در تفریح هستند و به خطبه گوش می‌‌دهند سپس بلند شده و نماز ظهر را می‌‌خوانند اشکالی ندارد و لازم نیست به این خطبه حتما گوش دهند...

ادامه مطلب …

(۳۱۴۷) آیا گوش دادن به خطبه به نسبت زنان از طریق رادیو معادل پاداش کسانی است که در مسجد حضور دارند؟

گوش دادن زن به خطبه در حالی که در خانه‌‌اش است بهتر از حضور او در مسجد است زیرا نماز او در خانه‌‌اش بهتر است...

ادامه مطلب …

(۳۰۶۹) بدون شک خطبه‌‌ی جمعه دارای شروط مشخصی است لطفا پیرامون آن توضیح دهید.

مهم‌‌ترین شروط در خطبه‌‌ی جمعه این است که مؤثر باشد، قلب‌‌ها را نرم و بیدار کند و مردم را به سوی الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ هدایت کند...

ادامه مطلب …

(۳۱۱۲) اگر شخصی در حال خطبه عطسه بزند و تو در کنار او باشی حکم آن چیست؟

جایز نیست جواب او را بدهی زیرا گوش دادن به خطبه مهم‌‌تر است....

ادامه مطلب …

(۳۱۲۳) آیا برای امام در روز جمعه بهتر است همانند بقیه‌‌ی مأمومین زود به مسجد بیاید؟

بهتر و سنت در این قضیه این است که امام در خانه‌‌ یا در مکانی دیگر بماند و تا قبل از داخل شدن وقت به مسجد نیاید این روش پیامبر صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم است...

ادامه مطلب …

(۳۰۹۷) حکم اسلام در مورد حضور نماز جمعه پشت سر خطیبی که در خطبه‌‌اش خودستایی می‌‌کند چیست؟

این خطیب با خودستایی جز به خواری و ذلتش نزد مردم اضافه نمی‌‌کند و واجب است که از این کار دست بکشد و خطبه‌‌‌‌اش، خطبه‌‌ی هدایت و راهنمایی مردم به آن چه خیر آن‌‌ها در آن است باشد...

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه