(۱۴۶۴) سوال: حکم مسح کردن بر جوراب در وضو گرفتن، چیست؟ خصوصا زمانی که انسان نزد شخص دیگری کار می‌کند؟

جواب:

مسح بر جوراب، سنت است اگر فرد، آن را با وضو پوشیده باشد، غسل بر وی واجب نباشد و این مسح در زمان مشخص شده از سوی شرع انجام شود که همان یک شبانه ‌روز برای مقیم و سه شبانه‌ روز برای مسافر می‌باشد. بنابراین اگر انسان جوراب را با وضو پوشیده باشد، به جای شستن پاها بر جورابش مسح می‌کند اما این مسح فقط باید در مدت زمان مشخص شده انجام شود که همان یک شبانه ‌روز برای مقیم و سه شبانه‌ روز برای مسافر است. همچنین این مسح فقط باید برای حدث اصغر (وضو) باشد. هرگاه مدت مسح، تمام شد و شخص همچنان وضو داشت، وضوی وی باقی است و با تمام شدن وقت، باطل نمی‌شود زیرا رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم فقط برای مسح کردن، زمان مشخص نموده اما برای وضو زمانی تعیین نکرده است؛ ولی شخص نمی‌تواند بعد از پایان وقت، مسح کند زیرا چیزی که از حد شرعی خارج شود، مردود است و از صاحبش پذیرفته نمی‌شود؛ رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم فرمود: «مَن عَمِلَ عَمَلَاً لَيسَ عَلَيهِ أَمرُنَا فَهُوَ رَدٌّ»[۱] : (هر کس عملی انجام دهد که دین ما بر آن نیست، عمل وی مردود است).

[۱] صحیح مسلم: کتاب الحدود، باب نقض الأحکام الباطلة ورد محدثات الأمور، شماره (۱۷۱۸).