جمعه 1 ربیع‌الاول 1448
۲۳ مرداد ۱۴۰۵
14 آگوست 2026

(۱۳۵۳) آیا مویی که روی گردن از روبرو می‌روید، جزو ریش است؟

(۱۳۵۳) سوال: آیا مویی که روی گردن از روبرو می‌روید، جزو ریش است؟ تراشیدن آن چه حکمی دارد؟

جواب:

مویی که روی گردن و زیر زنخ می‌روید، جزو ریش نیست و تراشیدن آن جایز است زیرا جزو ریش محسوب نمی‌شود اما تراشیدن ریش، حرام است؛ رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم به گذاشتن ریش دستور داد و فرمود: «خَالِفُوا الْمَجُوسَ»[۱] : (با مجوسان مخالفت ورزید). روش تمامی پیامبران عَلَيْهِمُ‌السَّلَام همین بود که ریش را بلند می‌گذاشتند. هارون نیز به برادرش موسی گفت: {يَا ابْنَ أُمَّ لَا تَأْخُذْ بِلِحْيَتِي وَلَا بِرَأْسِي} [طه: ۹۴] : (‌ای فرزند مادرم! سر و ریشم را مگیر). این بدین معنا است که هارون عَلَيْهِ‌السَّلَام ریش داشته است. رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم نیز ریش بزرگ و بلندی داشت.[۲]

شایسته و لیاقت یک مسلمان، این است که پیرو پیامبران عَلَيْهِمُ‌السَّلَام و در رأس آنان پیامبرمان محمد صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم باشد یا این که از مجوسیان و مشرکان پیروی کند؟ معتقدم پُر واضح است که قطعا مؤمن پیروی از پیامبران الهی را بر می‌گزیند؛ با امید به این که از جمله کسانی باشد که الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ در مورد آنان فرمود: {وَمَنْ يُطِعِ اللَّهَ وَالرَّسُولَ فَأُولَئِكَ مَعَ الَّذِينَ أَنْعَمَ اللَّهُ عَلَيْهِمْ مِنَ النَّبِيِّينَ وَالصِّدِّيقِينَ وَالشُّهَدَاءِ وَالصَّالِحِينَ وَحَسُنَ أُولَئِكَ رَفِيقًا} [النساء: ۶۹] : (کسانی‌ که از فرمان الله و پیامبر پیروی کنند، قطعا با آنان ‌که الله به آن‌ها نعمت بخشید اعم از پیامبران، صدیقان و افراد راستین، شهیدان و درست‌کاران خواهند بود؛ و آنان چه همراهان خوبی هستند!).


[۱] تخریج آن گذشت.

[۲] تخریج آن گذشت.

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: هل الشعر النابت على العنق من الأمام يعتبر من اللحية؟ وما حكم حلقه؟

فأجاب رحمه الله تعالى: ليس الشعر النابت على الرقبة تحت الحنك من اللحية، ويجوز حلقه؛ لأنه ليس منها، والمحرَّم إنما هو حلق اللحية، فإن النبي -صلى الله عليه وعلى آله وسلم- أمر بإعفاء اللحى وقال: «خَالِفُوا الْمَجُوس». وقد كان هَدْي الأنبياء  -عليهم الصلاة والسلام- إعفاء اللحية، فقد قال هارون لأخيه موسى ﴿ يَا ابْنَ أُمَّ لَا تَأْخُذْ بِلِحْيَتِي وَلَا بِرَأْسِي [طه: ٩٤]. وهذا يدل على أن لهارون لحية. وكان النبي – صلى الله عليه وعلى آله وسلم – عظيم اللحية، كثيف اللحية.

فهل يليق بالمسلم أن يتأسى برسل الله – صلى الله عليهم وسلم-، وعلى رأسهم نبينا محمد -صلوات الله وسلامه عليه-، أم يتأسى بالمجوس والمشركين ؟ أعتقد أنه لا إشكال في أن المؤمن يريد أن يتأسى بالرسل -عليهم الصلاة والسلام-؛ لعله يكون ممن قال الله فيهم: ﴿ وَمَنْ يُطِعِ اللَّهَ وَالرَّسُولَ فَأُولَئِكَ مَعَ الَّذِينَ أَنْعَمَ اللَّهُ عَلَيْهِمْ مِنَ النَّبِيِّينَ وَالصِّدِّيقِينَ وَالشُّهَدَاءِ وَالصَّالِحِينَ وَحَسُنَ أُولَئِكَ رَفِيقًا ﴾ [النساء: ٦٩].

مطالب مرتبط:

(۱۳۶۶) آیا مویی که زیر حلق و روی گردن می‌روید، جزو ریش محسوب می‌شود؟

مویی که زیر حلق و روی گردن می‌روید، جزو ریش نیست زیرا بر دو فک قرار ندارد...

ادامه مطلب …

(۱۳۷۰) حکم نتراشیدن موی زیر بغل برای مدت طولانی

مادامی که رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم این مدت را برای امتش تعیین نموده، این حداکثر زمان برای این کار است...

ادامه مطلب …

(۱۳۵۷) آیا برای مرد، جایز است که موی سفید سر یا ریش خود را بکند؟

کندن موی سفید از ریش، جزو نَمص به شمار می‌آید؛ زیرا نمص به معنای کندن موی صورت است. کسی‌ که این کار را انجام دهد، مورد لعن قرار گرفته و این کار از گناهان کبیره است...

ادامه مطلب …

(۱۳۷۷) حکم انداختن مو و ناخن چیده‌شده در زباله

ایرادی در این کار نمی‌بینم. نظر برخی علما این است که شایسته می‌باشد بنا بر عملکرد صحابه رَضِيَ‌اللهُ‌عَنْهُم مو و ناخن دفن شود....

ادامه مطلب …

(۱۳۶۰) آیا تراشیدن ریش از گناهان کبیره است؟

تراشیدن ریش از گناهان کبیره است زیرا افرادی که مرتکب آن می‌شوند بر آن اصرار می‌ورزند، یعنی آن را تکرار می‌کنند و آشکارا با سنت رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم مخالفت می‌کنند...

ادامه مطلب …

(۱۳۵۱) حکم ریش در اسلام چیست؟

ریش داشتن در اسلام از روش و منش پیامبران است...

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه