پنج‌شنبه 20 ذیقعده 1447
۱۷ اردیبهشت ۱۴۰۵
7 می 2026

(۱۳۰۷) حکم وضو با آب زمزم

(۱۳۰۷) سوال: اگر شخص حاجی (حج‌گذار) فقط مقداری آب زمزم به همراه داشته باشد و وقت نماز برسد، آیا می‌تواند با آن آب وضو بگیرد یا باید تیمم کند؟ چون آب زمزم، مبارک است و فقط برای نوشیدن از آن استفاده می‌شود.

جواب:

آب زمزم، همان طور که برادر به آن اشاره کرد، مبارک است و در حدیث از رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم روایت شده که فرمود: «مَاءُ زَمْزَمَ لِمَا شُرِبَ لَهُ»[۱] : (آب زمزم برای هر نیتی است که به خاطر آن نوشیده شود). اما گفته‌ می‌شود: همچنین از برکت آب زمزم است که فرد برای ادای نماز، با آن طهارت را انجام دهد. بنابراین وضو گرفتن با آن، جایز است و ایرادی ندارد؛ چون آب است و شامل عموم فرموده‌ی الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ می‌شود که فرمود: {يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا إِذَا قُمْتُمْ إِلَى الصَّلَاةِ فَاغْسِلُوا وُجُوهَكُمْ وَأَيْدِيَكُمْ إِلَى الْمَرَافِقِ} [المائدة: ۶] : (‌ای کسانی که ایمان آورده‌اید! هرگاه خواستید به نماز بایستید، صورت‌هایتان و دستانتان را تا آرنج را بشویید). تا این بخش از آیه که فرمود: {وَإِنْ كُنْتُمْ مَرْضَى أَوْ عَلَى سَفَرٍ أَوْ جَاءَ أَحَدٌ مِنْكُمْ مِنَ الْغَائِطِ أَوْ لَامَسْتُمُ النِّسَاءَ فَلَمْ تَجِدُوا مَاءً فَتَيَمَّمُوا صَعِيدًا طَيِّبًا} [المائدة: ۶] : (اگر بیمار یا در سفر بوید یا یکی از شما از قضای حاجت آمد یا با زنان همبستری کردید و آب نیافتید، با خاک پاکی تیمم کرده و با آن، صورت و دست‌ها را مسح کنید).

در نتیجه بر این فرد، واجب است که از این آب (آب زمزم) برای وضو گرفتن استفاده کند و تا وقتی که این آب وجود دارد، جایز نیست که تیمم کند.


[۱] – مسند احمد (۲۳/۱۴۰، شماره ۱۴۸۴۹). سنن ابن ماجه: کتاب المناسک، باب الشرب من زمزم، شماره (۳۰۶۲).

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: إذا كان الحاج معه ماء من زمزم فقط وحضرت الصلاة، فهل يتوضأ منه، أو يتيمم، نظرا لأن ماء زمزم مبارك، ويتخذ للشرب فقط؟

فأجاب رحمه الله تعالى: ماء زمزم كما قال الأخ هو مُبارك، وقد جاء في الحديث عن النبي : «مَاءُ زَمْزَمَ لِمَا شُرِبَ لَهُ». ولكن يُقال: من بركته أيضًا أن يتطهر به العبد لأداء الصلاة، فالوضوء به جائز ولا حرج؛ لأنه ماء فيدخل في عموم قوله تعالى: ﴿ يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا إِذَا قُمْتُمْ إِلَى الصَّلَاةِ فَاغْسِلُوا وُجُوهَكُمْ وَأَيْدِيَكُمْ إِلَى الْمَرَافِقِ ﴾ [المائدة: ٦]. إلى أن قال: ﴿ وَإِنْ كُنْتُمْ مَرْضَى أَوْ عَلَى سَفَرٍ أَوْ جَاءَ أَحَدٌ مِنْكُمْ مِنَ الْغَائِطِ أَوْ لَامَسْتُمُ النِّسَاءَ فَلَمْ تَجِدُوا مَاءً فَتَيَمَّمُوا صَعِيدًا طَيِّبًا ﴾ [النساء: ٤٣]. فعلى هذا يجب عليه أن يستعمل هذا الماء – أي: ماء زمزم- في طهارته، ولا يجوز له العدول إلى التيمم، ما دام هذا الماء موجودا.

مطالب مرتبط:

(۱۳۰۶) حکم قطرات آب غسل ریخته شده داخل ظرف

این قطرات آب، نجس نیستند که آب را نجس کنند و وقتی نجس نباشد نیز آب، همچنان پاک و طاهر خواند ماند....

ادامه مطلب …

(۱۳۰۳) وضو گرفتن با آب حوضی که رنگش عوض شده

وضو و غسل با آبی که مدت زمانی طولانی باقی مانده و رنگش تغییر کرده، جایز است. زیرا پیامبر می‌فرماید: «آب، پاک است؛ چیزی آن‌ را ناپاک نمی‌کند»

ادامه مطلب …

(۱۳۰۵) حکم وضو و نماز پس از زمین خوردن روی چمنِ آبیاری‌شده با آب بازیافتی

نیازی نیست که لباس یا بدنتان را به خاطر آب تصفیه بشویید زیرا نجاست این آبی که تصفیه شده به وسیله‌ی مواد شیمیایی که به آن اضافه شده از بین رفته است....

ادامه مطلب …

(۱۳۰۸) حکم تیمم در سفر با وجود شک در طهارت آب و فقدان خاک غباری

این افراد از ترس این که آب، نجس باشد از آن استفاده نکرده‌اند در حالی که این‌ آب از آسمان، فرو ریخته است...

ادامه مطلب …

(۱۳۰۸) مسائلی در باب تیمم و خواندن نماز با آن

آبی که از آسمان می‌ریزد، یکی از پاک‌ترین آب‌ها است. به عبارت دیگر، پاکیزه و پاک‌کننده (طاهر و مطهِر) می‌باشد. در واقع باید اصل آب را در نظر بگیرد

ادامه مطلب …

(۱۳۰۴) ساختن مسجد در کنار مسجد قدیمی

وضو گرفتن با آب مانده‌ی حوض که رنگ و بویش تغییر کرده، اشکالی ندارد. ساختن مسجد جدید در کنار مسجد قدیمی جایز نیست و ضرر است

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه