سه‌شنبه 5 شوال 1447
۴ فروردین ۱۴۰۵
24 مارس 2026

(۱۳۰۷) حکم وضو با آب زمزم

(۱۳۰۷) سوال: اگر شخص حاجی (حج‌گذار) فقط مقداری آب زمزم به همراه داشته باشد و وقت نماز برسد، آیا می‌تواند با آن آب وضو بگیرد یا باید تیمم کند؟ چون آب زمزم، مبارک است و فقط برای نوشیدن از آن استفاده می‌شود.

جواب:

آب زمزم، همان طور که برادر به آن اشاره کرد، مبارک است و در حدیث از رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم روایت شده که فرمود: «مَاءُ زَمْزَمَ لِمَا شُرِبَ لَهُ»[۱] : (آب زمزم برای هر نیتی است که به خاطر آن نوشیده شود). اما گفته‌ می‌شود: همچنین از برکت آب زمزم است که فرد برای ادای نماز، با آن طهارت را انجام دهد. بنابراین وضو گرفتن با آن، جایز است و ایرادی ندارد؛ چون آب است و شامل عموم فرموده‌ی الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ می‌شود که فرمود: {يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا إِذَا قُمْتُمْ إِلَى الصَّلَاةِ فَاغْسِلُوا وُجُوهَكُمْ وَأَيْدِيَكُمْ إِلَى الْمَرَافِقِ} [المائدة: ۶] : (‌ای کسانی که ایمان آورده‌اید! هرگاه خواستید به نماز بایستید، صورت‌هایتان و دستانتان را تا آرنج را بشویید). تا این بخش از آیه که فرمود: {وَإِنْ كُنْتُمْ مَرْضَى أَوْ عَلَى سَفَرٍ أَوْ جَاءَ أَحَدٌ مِنْكُمْ مِنَ الْغَائِطِ أَوْ لَامَسْتُمُ النِّسَاءَ فَلَمْ تَجِدُوا مَاءً فَتَيَمَّمُوا صَعِيدًا طَيِّبًا} [المائدة: ۶] : (اگر بیمار یا در سفر بوید یا یکی از شما از قضای حاجت آمد یا با زنان همبستری کردید و آب نیافتید، با خاک پاکی تیمم کرده و با آن، صورت و دست‌ها را مسح کنید).

در نتیجه بر این فرد، واجب است که از این آب (آب زمزم) برای وضو گرفتن استفاده کند و تا وقتی که این آب وجود دارد، جایز نیست که تیمم کند.


[۱] – مسند احمد (۲۳/۱۴۰، شماره ۱۴۸۴۹). سنن ابن ماجه: کتاب المناسک، باب الشرب من زمزم، شماره (۳۰۶۲).

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: إذا كان الحاج معه ماء من زمزم فقط وحضرت الصلاة، فهل يتوضأ منه، أو يتيمم، نظرا لأن ماء زمزم مبارك، ويتخذ للشرب فقط؟

فأجاب رحمه الله تعالى: ماء زمزم كما قال الأخ هو مُبارك، وقد جاء في الحديث عن النبي : «مَاءُ زَمْزَمَ لِمَا شُرِبَ لَهُ». ولكن يُقال: من بركته أيضًا أن يتطهر به العبد لأداء الصلاة، فالوضوء به جائز ولا حرج؛ لأنه ماء فيدخل في عموم قوله تعالى: ﴿ يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا إِذَا قُمْتُمْ إِلَى الصَّلَاةِ فَاغْسِلُوا وُجُوهَكُمْ وَأَيْدِيَكُمْ إِلَى الْمَرَافِقِ ﴾ [المائدة: ٦]. إلى أن قال: ﴿ وَإِنْ كُنْتُمْ مَرْضَى أَوْ عَلَى سَفَرٍ أَوْ جَاءَ أَحَدٌ مِنْكُمْ مِنَ الْغَائِطِ أَوْ لَامَسْتُمُ النِّسَاءَ فَلَمْ تَجِدُوا مَاءً فَتَيَمَّمُوا صَعِيدًا طَيِّبًا ﴾ [النساء: ٤٣]. فعلى هذا يجب عليه أن يستعمل هذا الماء – أي: ماء زمزم- في طهارته، ولا يجوز له العدول إلى التيمم، ما دام هذا الماء موجودا.

مطالب مرتبط:

(۱۳۰۶) حکم قطرات آب غسل ریخته شده داخل ظرف

این قطرات آب، نجس نیستند که آب را نجس کنند و وقتی نجس نباشد نیز آب، همچنان پاک و طاهر خواند ماند....

ادامه مطلب …

(۱۳۰۸) حکم تیمم در سفر با وجود شک در طهارت آب و فقدان خاک غباری

این افراد از ترس این که آب، نجس باشد از آن استفاده نکرده‌اند در حالی که این‌ آب از آسمان، فرو ریخته است...

ادامه مطلب …

(۱۳۱۴) حکم وضو گرفتن از آب متغیر در برکه‌های مجاور مساجد

اگر این آب که در برکه وجود دارد، راکد است و جریان ندارد، رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم از غسل نمودن در آن، نهی نموده...

ادامه مطلب …

(۱۳۰۵) حکم آب فاضلاب تصفیه شده چیست؟

اگر آبی که تصفیه شده روی بدن یا لباس بریزد یا با آنها تماس داشته باشد، باعث نجاست نمی‌شود. زیرا آب تصفیه با تصفیه شدن، پاک شده است

ادامه مطلب …

(۱۳۰۷) حکم وضو گرفتن با آب زمزم

یکی از مصادیق برکت آب زمزم، این است که فرد برای انجام نماز، با آن وضو بگیرد. پس وضو گرفتن با آن ایرادی ندارد و شخص نباید با وجود آن، تیمم کند

ادامه مطلب …

(۱۳۰۴) حکم استفاده از آب متغیّر در مسجد متروکه

وضو با آن آبی که به خاطر ماندگاری تغییر کرده است، ایرادی ندارد. این آب، پاک است هر چند که تغییر کرده باشد؛ زیرا به خاطر درآمیختن با چیز خارج از خودش تغییر نکرده بلکه تغییرش به خاطر ماندگاری زیاد است و این اشکالی ندارد...

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه