پنج‌شنبه 25 جمادی‌الاول 1448
۱۴ آبان ۱۴۰۵
5 نوامبر 2026

(۵۲۰۹) حكم بازپس‌گیری بخشی از مهریه در صورت وقوع طلاق میان زوجین

(۵۲۰۹) سوال: اگر خصومتی بین زن و شوهر پیش بیاید و کارشان به طلاق بکشد آیا جایز است که چیزی از مهریه‌ای که به زن داده است را به شوهر برگردانند؟

جواب:

وقتی مردی زنش را طلاق دهد، حقی از آن مهریه ندارد اگر که با او خلوت نموده یا جماع کرده باشد اما اگر قبل از خلوت نمودن یا جماع کردن با او طلاقش دهد، فقط نصف مهریه را باید بپردازد زیرا الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ می‌‌فرماید: {وَإِن طَلَّقۡتُمُوهُنَّ مِن قَبۡلِ أَن تَمَسُّوهُنَّ وَقَدۡ فَرَضۡتُمۡ لَهُنَّ فَرِیضَةࣰ فَنِصۡفُ مَا فَرَضۡتُمۡ إِلَّاۤ أَن یَعۡفُونَ أَوۡ یَعۡفُوَا۟ ٱلَّذِی بِیَدِهِۦ عُقۡدَةُ ٱلنِّكَاحِ} [سوره البقرة: ۲۳۷] : (اگر زنان را پیش از آنکه با آنان نزدیکی کنید، طلاق دادید در حالی‌که برای آن‌ها مهری تعیین کرده‌اید؛ پس نصف آنچه را تعیین کرده‌اید (به آن‌ها بدهید) مگر اینکه آنان (حق خود را) ببخشند. یا کسی‌که پیوند نکاح به دست اوست (شوهر) ببخشد (و تمام مهر را بدهد)): ولی زن و شوهر می‌توانند آن را به یک‌دیگر ببخشند و بر یک‌دیگر آسان بگیرند مخصوصا اگر نیاز باشد مثلا اگر مرد بعد از جماع یا خلوت زنش را طلاق دهد، حقی از آن مهریه ندارد ولی اگر زن موافقت کند که چیزی از آن مهریه برای آسودگی قلبش (شوهر) بدهد مشکلی نیست و همچنین اگر مرد قبل از جماع یا خلوت او را طلاق داد و از نصف مهریه‌اش نیز بگذرد، اشکالی ندارد.

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: إذا وقع التخاصم بين الزوج والزوجة، وانتهى بهم ذلك إلى الطلاق، فهل يجوز أن يردوا من الزوجة للزوج شيئًا مما أعطاها من المهر؟

فأجاب رحمه الله تعالى: إذا طلق الرجل زوجته فليس له حق من المهر إن كان قد خلا بها، أو جامعها، وإن طلقها قبل ذلك، أي قبل أن يحصل جماع أو خلوة، فإن له نصف المهر؛ لقول الله -تبارك وتعالى-: ﴿ وَإِن طَلَّقۡتُمُوهُنَّ مِن قَبۡلِ أَن تَمَسُّوهُنَّ وَقَدۡ فَرَضۡتُمۡ لَهُنَّ فَرِیضَةࣰ فَنِصۡفُ مَا فَرَضۡتُمۡ إِلَّاۤ أَن یَعۡفُونَ أَوۡ یَعۡفُوَا۟ ٱلَّذِی بِیَدِهِۦ عُقۡدَةُ ٱلنِّكَاحِ ﴾ [البقرة: ۲۳۷]. ولكن لكل من الزوج والزوجة أن يعفو عن الآخر، ويتسامح معه، ولا سيما إذا اقتضت الحاجة ذلك، فمثلا إذا طلق الرجل بعد الدخول، أي بعد الجماع، أو بعد الخلوة، فليس له حق في المهر، لكن لو أن المرأة وافقت على أن يعطى شيئًا من المهر تطييبا لقلبه، فلا حرج، وكذلك لو أن الرجل طَلَّق قبل الدخول والخلوة، وعفا عن نصفه فلا حرج.

مطالب مرتبط:

(۵۲۱۲) حکم تبدیل مهریه‌ی تعیین‌شده از شتر به وجه نقد

گر اتفاق نمودید که به جای شتری که بر ذمه‌ی تو می‌باشد، نقد پرداخت کنی، این اتفاق صحیح است...

ادامه مطلب …

(۵۱۹۷) حکم دریافت پنهانی مهریه‌ی مازاد بر مقدار عرفی یا مورد توافق

سنت در مهریه‌ این است که کم باشد و به شرایط شوهر برمی‌گردد ....

ادامه مطلب …

(۵۲۰۵) حکم دریافت مبالغ مازاد بر مهریه‌ی ثبت‌شده توسط ولی عروس

مهریه‌ها و تصرف در آن را برای زنان قرار داد و در مهریه زنان هیچ کس دیگری حقی در آن ندارد اگرچه پدرش باشد...

ادامه مطلب …

(۵۲۰۷) حکم شرعی اشتراط مهریه معجّل و مؤجّل با هدف کنترل زوج پس از عقد

جایز است بخشی از مهریه مؤجل باشد و بخشی دیگر معجل باشد و فرقی ندارد که مؤجل آن کم باشد یا زیاد....

ادامه مطلب …

(۵۲۰۱) آیا پدر حق دارد که از مهریه دخترش بردارد اگر چه دخترش راضی نباشد؟

بله، بعد از آنچه دخترش مالک آن گردید، می‌تواند از آن بردارد اگرچه راضی نباشد ...

ادامه مطلب …

(۵۲۱۵) حکم ازدواج و زندگی مشترک با استفاده از مال حرام

در مورد زن او، برایش حلال است و نمی‌گوییم که برای او حرام می‌باشد زیرا عقد او صحیح است و همچنین به نسبت خانه و جایز است که در آن بماند ولی بر او واجب است به سوی الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ از آن توبه کند و اگر قدرت این را دارد مالی را از کسب حرام به دست آورده است صدقه کند

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه