جمعه 4 محرم 1448
۲۹ خرداد ۱۴۰۵
19 ژوئن 2026

(۴۹۲۸) حکم شرعی دریافت حقوق بدون اجرای کامل تعهدات شغلی

(۴۹۲۸) سوال: جناب شیخ نظر شما درباره کسی که بندهای قرارداد شغل بین خودش و دولت را کاملا اجرا نمی‌کند، اما پول آن را دریافت می‌کند چیست؟

جواب:

در واقع اگر بگوییم که این پول، حقوق دریافتی است، ابدا استحقاق دریافت آن را ندارد. زیرا کارمند وقتی کاری را بدون عذر موجه ترک می‌کند دیگر استحقاق دریافت مزد آن کار را ندارد. اما قول رایج این است که آنچه قاضی و مدرس و امام جماعت و موذن می‌گیرند در حکم حقوق دریافتی نیست و رزق آنها از بیت المال محسوب می‌گردد و به نسبت حضور آنها بر سر کار به آنها پرداخت می‌شود. مثلا اگر سه چهارم اوقات را بر سر کار حاضر شد، به همین میزان حقوق دریافت می‌کند و برای آن یک چهارمی که کار را ترک کرده هیچ دستمزدی به وی تعلق نخواهد گرفت و خلاصه اینکه هر کس به نسبت کاری که انجام می‌دهد دستمزد دریافت خواهد کرد.

جناب شیخ، آیا نباید قضات الگوی سایر کارمندان دادگاه یا کارمندان دولت باشند؟

پاسخ: بر قضات واجب است که به تمامی بندهای قرارداد کاری خود التزام تام داشته باشند و آنها را کاملا اجرا کنند که اگر چنین کنند مردم نیز از ایشان تبعیت کرده و چنین می‌کنند.

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: يا فضيلة الشيخ ما تعليقكم على الدخل الذي سيتقاضاه من الدولة، ولم يُوفِ بالعقد بينه وبين الدولة؟

فأجاب رحمه الله تعالى: في الحقيقة لو قلنا إن هذا الدخل بمنزلة الإجارة، لقلنا: إنه لا يستحق شيئًا من دخله، لماذا؟ لأن الأجير إذا ترك شيئًا من مدة العمل بدون عذر شرعي، فلا أجرة له، لكن المعروف أن ما يأخذه القاضي والمدرس والإمام والمؤذن ليس له حكم الإجارة، بل هو رزق من بيت المال، وعلى هذا فيكون استحقاقه من هذا المرتب بالنسبة فإذا حضر ثلاثة أرباع الوقت مثلا، استحق ثلاثة أرباع الرزق ولا يستحق الربع الذي ترك العمل فيه، بمعنى أنه يستحق من مُرَبَّبه بقدر ما أدى من العمل فقط.

يا فضيلة الشيخ أليس ينبغي للقضاة أن يكونوا قدوة، أو مثالا يُحتذى لبقية الموظفين عندهم، وللموظفين في الدولة عموما؟ فأجاب رحمه الله تعالى: الذي يجب على القضاة هو التزام مقتضيات العقود، ونظام الدولة في الموظفين، فيتمشون عليه ويطبقونه، فإذا تمشوا عليه وطبقوه، فإن الناس تبع لهم.

مطالب مرتبط:

(۴۹۴۸) حکم شرعی کار در سینما و درآمد حاصل از آن

تو نباید به این شغل ادامه دهی. زیرا حرام است و باعث ایجاد فساد می‌گردد و خود شغل نیز کاری فاسد به شمار می‌آید و باید آن را ترک کنی و در جای دیگر به دنبال رزق  خود بگردی...

ادامه مطلب …

(۴۹۳۹) حکم درآمد حاصل از تدریس خصوصی

آنچه از این طریق به دست آورده حلال است و لازم نیست که صدقه آن را بپردازد...

ادامه مطلب …

(۴۹۳۵) حکم تخفیف خودسرانه در جریمه کارمندان از سوی ناظر

اگر آنها را به دلیل غیبت یا تاخیر در حضور جریمه نمایی (یا از حقوقشان مبلغی را کسر کنی)، در این حالت گناهی متوجه تو نیست و برعکس ثواب هم کرده‌ای...

ادامه مطلب …

(۴۹۴۴) حکم شرعی و توصیه به ترک شغل باطل برای وکیل

اگر هدف او از این کار فقط و فقط پیروزی (در دادگاه)، مستقل از بر حق بودن یا نبودن موکلش باشد، قطعا مرتکب عمل حرام شده است و باید از کار خویش دست بکشد و قطعا اعمال را بر حسب نیات آنها می‌سنجند...

ادامه مطلب …

(۴۹۳۶) حکم فروش کالای شخصی به مشتریان فروشگاه دولتی در صورت عدم موجودی کالا

حق نداری بدون اجازه صاحب این مغازه اقدام به این کار کنی. اگر به تو اجازه داد که اشکالی ندارد،...

ادامه مطلب …

(۴۹۲۵) حکم استفاده از اموال کارخانه با اجازه مسئول

اشکالی در این امر وجود ندارد. زیرا اگر کارخانه متعلق به یک شخص است و وی به کارکنان اجازه داده است تا در حد معقول از مواد غذایی آن بخورند، از مال خود به آنها بخشیده و مرتکب هیچ کار خلاف شرعی نشده است....

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه