پنج‌شنبه 24 شعبان 1447
۲۳ بهمن ۱۴۰۴
12 فوریه 2026

(۴۸۴۴) حکم زراعت در زمین اجاره‌ای بدون مشارکت مالک در محصول

(۴۸۴۴) سوال: اگر زمینی از مالک آن اجاره کنم و به رایگان در آن زراعت نمایم (تنها مبلغ رهن پرداخت کرده‌ام که در هنگام بازپس دهی زمین به من پس خواهد داد) و مالک در محصول هم با من شریک نباشد، آیا از لحاظ شرعی مرتکب عمل ناجایزی نشده‌ام؟

جواب:

خیر. این کار کاملا جایز است که به تو زمینی بدهد که در آن کشاورزی کنی و تمام محصول از آن تو باشد. در واقع این فرد در حق تو نیکی و احسان کرده است. و رهنی که از تو گرفته نیز به این دلیل است که خیالش از بازپس دهی زمین راحت باشد و این رهن در واقع برای او ایجاد اطمینان می‌کند و از نظر من او اساسا به این رهن نیازی ندارد. زیرا یک ورقه و قرارداد مکتوب دو جانبه هم کفایت می‌کرد، زیرا این زمین به مدت یک سال یا دو سال به تو داده شده است. اما حالا که رهن را هم گرفته اشکالی ندارد.

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: إذا أخذت من مالك لأرض قطعة أرض على أن أزرعها بدون مقابل، إلا أنه أخذ مني مبلغًا كَرَهْن في حالة تسليمه أرضه، يعيد لي ذلك المبلغ دون أن يشاركني فيما أحصد منها، فهل هذا جائز شرعا؟

فأجاب رحمه الله تعالى: نعم هو جائز شرعا أن يمنحك أرضا تزرع عليها، ويكون الزرع لك، فهذا محسن إليك بهذه المنحة، وأما أخذه رهنًا مِنْ أجل أن تعيدها عليه، فهو أيضًا لا بأس به على القول الراجح لأن هذا توثيق له، وإن كان في الواقع ليس في ذمتك دين له، لكن في يدك عين، وهي هذه الأرض، وعندي أنه لا يحتاج إلى هذا الرهن، بل يكفي بدلا عنه أن يكتب وثيقة بينكما، لأن هذه الأرض منحة لك لمدة سَنَة، أو سنتين، حسب ما يريد أن يمنحها لك، وأما الرهن، فلا داعي له حينئذ، إنما لو فعل، فلا بأس به.

مطالب مرتبط:

(۴۸۱۳) آیا فرد میتواند در زمان حیات خود مال خود را بر حسب موازین شرعی در بین ورثه تقسیم کند؟

علما فرمودهاند که انسان میتواند حتی در زمان حیات خود، بر حسب موازین شرعی مالش را در بین فرزندانش تقسیم کند. اما بهتر است این کار را انجام ندهد زیرا ممکن است اوضاع تغییر کند....

ادامه مطلب …

(۴۸۱۸) حکم تقسیم خانه و زمین توسط پدر میان فرزندان پیش از فوت

تقسیم اموال از جانب پدر در بین فرزندان باید با عدل و انصاف صورت بگیرد. اگر به پسر دو سهم میدهد، باید به دختر یک سهم بدهد. اما اینکه یکی را بیشتر از دیگران مورد حمایت قرار دهد بدون شک حرام بوده و صحیح نیست....

ادامه مطلب …

(۸۴۱۱) اگر زنی به زن دیگر عطر بدهد و او در خیابان استفاده کند، گناهکار است؟

اگر هدیه دهنده پیشتر بداند که هدیه گیرنده این عطر را در بیرون از منزل استفاده خواهد کرد و پس از معطر کردن خود به این عطر به بازار خواهد رفت، در این حالت اهدای عطر ابدا جایز نیست ز...هدیه

ادامه مطلب …

(۴۸۴۳) حکم برداشت از حقوق فرزند و خرج کردن آن برای والدین چیست؟

پدر می‌تواند هر چه می‌ خواهد از مال فرزندش برداشت کند البته به شرطی که فرزند با این کار دچار زیان و ضرر نگردد. اما مادر این حق را ندارد و تنها می‌تواند از آنچه پسرش به او می‌دهد استفاده کند....

ادامه مطلب …

(۴۸۰۸) حکم هدیه دادن به کسی که با او کاری داری چیست؟

نباید هدیه به کارمندی برای انجام کاری که وظیفه اوست (و در صورت ندادن هدیه هم باز باید انجام دهد) داده شود....

ادامه مطلب …

(۴۸۴۸) آیا قطع رابطه به‌ سبب شنیدن تهمت، قطع صله رحم محسوب می‌شود؟

تنها اینکه یکی از اقوام ما معصیتی کرده این مجوز را به ما نمی‌دهد که ارتباطمان را با او قطع کنیم...

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه