(۵۵۹۲) حکم پیوند زدن مو، برداشتن ابرو، رنگ کردن ابرو و مو برای مردان

(۵۵۹۲) سوال: گفتید: پیوند زدن مو، برداشتن ابرو، رنگ کردن ابرو و مو برای زنان حرام است، حکم این موارد برای مردان چیست؟

جواب:

پیوند زدن مو برای مردان همانند زنان حرام است و در حدیث «لعن النبی صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم الواصلة والمستوصلة»: (رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم زن وصل کننده و زنی که موهایش را وصل کند لعنت نموده است) با این قید آمده زیرا غالبا این‌‌گونه است، چون مردان موهای خود را پیوند نمی‌‌زنند اما اگر چنین چیزی از آن‌‌ها سر زد در این قضیه همانند زنان هستند و همچنین (نامصة و متنمصة) که برای زنانی آمده که موهای صورت خود و ابروهایشان را بر می‌‌دارند، به نسبت مردان نیز این‌‌گونه است، اما مردان در این مورد ذکر نشده‌اند؛ زیرا مردان به آرایش و خودآرایی نمی‌پردازند، بلکه این کار برای زنان است. الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ می‌فرماید: {أَوَمَنْ يُنَشَّأُ فِي الْحِلْيَةِ وَهُوَ فِي الْخِصَامِ غَيْرُ مُبِينٍ} [زخرف: ۱۸] (آیا کسی که در زیور (و راحتی) پروش می‌‌یابد و در هنگام جدال (قادر به) تبیین مقصودش نیست (را به الله نسبت می‌‌دهید)) مرد باید به اخلاق نیکو، آداب عالی، مردانگی، کرامت و جوانمردی اهمیت دهد و به آن‌‌ها توجه کند، نه اینکه خود را در جایگاه زن قرار دهد و ابروهایش را بردارد یا موهای گونه و ریشش را بتراشد و اموری شبیه به این انجام دهد.

در مورد رنگ کردن مو، حکمش شامل مردان و زنان می‌‌شود و در سنت، اختصاص آن به زنان مانند حکم پیوند مو و نمص (برداشتن ابرو) نیامده است. بنابراین، این حکم عمومی است و جایز نیست که زن یا مرد موهای سفید خود را با رنگ سیاه رنگ کنند، زیرا رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم می‌‌فرماید: «غَيِّرُوا هَذا الشّيبَ وَجَنِّبُوهُ السِّوادَ»: [۱] (این موهای سفید را تغییر دهید و از رنگ سیاه خودداری کنید) عبارت «جنبوه السواد»، امر و به معنای واجب بودن است؛ همچنین از رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم با اسنادی که برخی آن ‌را حسن دانسته‌، وعید برای کسانی که موی خود را رنگ سیاه می‌‌کنند وارد شده است[۲]. همچنین رنگ کردن مو با رنگ سیاه مخالفت با الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ است در آنچه که از طبیعت بشر و آفرینش آن‌‌ها قرار داده است. طبیعت بشر این بوده که با افزایش سن، موها سفید می‌‌شوند، لذا کسی که تلاش می‌‌کند آن‌‌ها را سیاه کند، در واقع با حکمت الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ در این آفرینش مخالفت می‌‌کند و شایسته نیست انسان با الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ در این امر مخالفت کند مگر بر اساس امر الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ . هنگامی که الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ از زبان رسولش صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم دستور داده که از رنگ سیاه پرهیز شود، انسان باید از آن اجتناب کند. اما ممکن است این رنگ را با رنگی بین سیاه و قرمز تغییر دهید که قهوه‌ای متمایل به سیاه است و اشکالی در آن وجود ندارد.

[۱] تخریج آن گذشت.

[۲] تخریج آن گذشت.

تعداد بازدید: 45

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: قلتم إن توصيل الشعر وحف الحاجب وصبغه وصبغ الشعر حرام على المرأة، فما حكم ذلك على الرجال؟

فأجاب – رحمه الله تعالى -: أما توصيل الشعر للرجال فهو حرام كما هو للمرأة، وحديث لعن النبي صلى الله عليه وسلم الواصلة والمُسْتَوْصِلَة فيه هذا التقييد إذ إن ذلك هو الغالب؛ فإن الرجال لا يصلون، ولكن إذا حصل ذلك منهم فإنهم مثل النساء في هذا الأمر، وكذلك أيضًا النامصة والمتنمصة، وهي التي تنتف شعر وجهها، ومنه الحواجب، فإن هذا أيضًا يكون للرجال، وإنما لم يذكر الرجال لأن الرجل ليس من شأنه أن يعتني بالتجميل والتحلي، وإنما ذلك من شأن النساء، قال الله تبارك وتعالى: ﴿أَوَمَن يُنَشَؤُا فِي الْحِلْيَةِ وَهُوَ فِي الْخِصَامِ غير مبين﴾ [الزخرف: ۱۸] والرجل ينبغي له أن يعتني بمكارم الأخلاق ومعالي الآداب والرجولة والكرم والشهامة، لا أن يجعل نفسه بمنزلة الأنثى ينتف حواجبه وينتف شعر خديه وشعر لحيته وما أشبه ذلك.

وأما بالنسبة لصبغ الشعر فهو أيضًا عام للرجال والنساء، ولم ترد السنة بتخصيصه بالنساء كما وردت في الوصل والنَّمْص، فهو عام، فلا يجوز للمرأة ولا للرجل أن يصبغا الشعر الأبيض بسواد؛ لأن النبي صلى الله عليه وسلم يقول: «غَيَّرُوا هذا الشَّيْبَ وجَنَّبُوهُ السَّوَادَ»، فقوله: «جَنَّبُوه السواد» أمر، والأمر يكون للوجوب، ثم إنه قد رُوي عن النبي -عليه الصلاة والسلام- بإسناد حسنه بعضهم الوعيد على من صبغ بالسواد، ولأن في الصبغ بالسواد معارضة الله -سبحانه وتعالى- فيها جعله من طبيعة البشر، وخلقتهم، فإن من طبيعة البشر أنه عند الكبر يبيض الشعر، فالذي يحاول تسويده معناه أنه معارض الله – سبحانه وتعالى- فيما اقتضت حكمته من هذه الخلقة، ولا ينبغي للإنسان أن يعارض الله -سبحانه وتعالى- في هذا إلا حسب أمر الله سبحانه، وإذا كان الله قد قد أمر على لسان رسوله صلى الله عليه وسلم بتجنيب السواد فليتجنبه المرء، ولكن من الممكن أن يغير هذا الشيء بلون بين السواد والحُمْرة يكون أدهم؛ فإن ذلك ليس بسواد ولا حرج فيه.