(۵۵۸۷) سوال: حدیثی را خواندم که در آن رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم از رنگ مو به رنگ سیاه نهی می‌‌کند، آیا این حدیث صحیح است؟ آیا این حدیث برای زنان و مردان عام بوده یا فقط مخصوص مردان است؟ حکمت از این نهی چیست؟

جواب:

این حدیث صحیح است، رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم به تغییر رنگ موهای سفید دستور داده و از رنگ سیاه نهی نموده است.[۱] همچنین به کسانی که موهای خود را رنگ سیاه می‌کنند، هشدار داده که بوی بهشت به مشام آن‌‌ها نخواهد رسید.[۲] این دلالت می‌دهد بر اینکه رنگ کردن مو به رنگ سیاه گناه بزرگی است، لذا مسلمان باید تقوای الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ را پیشه نموده و از آنچه رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم نهی نموده، دوری کند تا جزو کسانی باشد که الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ و رسولش را اطاعت می‌کنند؛ الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ می‌فرماید: {وَمَنْ يُطِعْ اللَّهَ وَرَسُولَهُ فَقَدْ فَازَ فَوْزاً عَظِيماً}[احزاب: ۷۱]: (هر کس از الله و فرستاده‌اش اطاعت کند، به رستگاری بزرگی شرفیاب شده است) همچنین می‌فرماید: {وَمَنْ يَعْصِ اللَّهَ وَرَسُولَهُ فَقَدْ ضَلَّ ضَلالاً مُبِيناً} [احزاب: ۳۶] (و هر کس از الله و فرستاده‌اش سرپیچی کند، در گمراهی آشکاری سرگردان است).

حکمت نهی از آن این است که رنگ کردن موها به رنگ سیاه، مخالفت با حکمت الهی است که مخلوقات را بر اساس آن آفریده است، زیرا زمانی که فرد موی سفید خود را به سیاه تبدیل می‌‌کند، گویا می‌‌خواهد دوران پیری خود را به جوانی بازگرداند و با این کار با حکمتی که الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ خلقت را بر اساس آن بنا نهاده، مخالفت می‌‌کند. چرا که وقتی انسان‌‌ها پیر می‌‌شوند، موهایشان پس از سیاهی سفید می‌‌شود. بدیهی است که مخالفت با خلقت امری شایسته نیست و جایز نیست انسان در خلقت با الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ مخالفت کند، همان‌‌طور که مخالفت با شریعت الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ نیز جایز نیست. اما از بین بردن عیب‌‌های غیر طبیعی اشکالی ندارد، مانند اینکه کسی انگشت اضافی داشته باشد و برای برداشتن آن عمل جراحی انجام دهد، به شرطی که ضرری نداشته  باشد یا اینکه یکی از لب‌‌های او شکاف داشته باشد و برای بستن این شکاف عمل جراحی انجام دهد و موارد مشابه آن. این کارها اشکالی ندارد، زیرا از باب برطرف کردن عیب‌‌های حادث شده است.

شیخ بزرگوار! رنگ کردن رنگ قرمز  به موها با حنا یا موارد دیگر چه حکمی دارد؟

جواب: رنگ کردن موها با رنگی غیر از سیاه ایرادی ندارد، بدین خاطر می‌گوییم که به جای سیاه، رنگی استفاده کند که بین سیاه و سرخ باشد و آن‌ را قهوه‌‌ای کند که نه سیاه خالص و نه قرمز خالص باشد، با این کار، ممنوعیت از بین می‌‌رود و خیر حاصل می‌‌شود.

شیخ بزرگوار: آیا دلیل منع رنگ سیاه در رنگ قرمز وجود ندارد؟

جواب: خیر؛ زیرا رنگ کردن مو به قرمز باعث می‌‌شود تفاوت بین موی سیاه و موی دوران جوانی مشخص شود، چرا که موی جوانی قرمز نیست بلکه سیاه است. گمان می‌‌کنم اکنون فهمیدیم که بین مرد و زن تفاوتی وجود ندارد، حتی برای زنی که می‌_‌‌‌‌‌خواهد برای همسرش زیبا شود یا سفیدی موی خود را از دوستانش پنهان کند، در هیچ حالتی جایز نیست.

[۱] تخریج آن گذشت.

[۲] تخریج آن گذشت.