سه‌شنبه 5 شوال 1447
۴ فروردین ۱۴۰۵
24 مارس 2026

(۵۵۵۴) آیا کوتاه کردن مو (توسط زن) از جلو و پشت سر حرام است؟

(۵۵۵۴) سوال: آیا کوتاه کردن مو (توسط زن) از جلو و پشت سر حرام است؟ آیا آیا دلایلی برای تأیید این قضیه وجود دارد؟

جواب:

مشروع این است که زن، موهایش را به همان حالت رها نموده و از عرف و عادت اهل مکانی که در آن زندگی می‌‌کند خارج نشود. فقهای حنبلی رَحِمَهُمُ‌الله ذکر نموده که برای زن کراهت دارد موهایش را  در غیر از حج یا عمره کوتاه نماید و برخی از فقهای حنبلی کوتاه کردن موی زن را حرام می‌دانند اما در این باره دلیلی بر حرمت یا کراهت وجود ندارد؛ بلکه اصل در کوتاه کردن مو بر جواز است، بنابراین زن اجازه دارد موهای جلو یا پشت سر را تا حدی که شبیه مردان نشود کوتاه کند، زیرا اصل بر مباح بودن است؛ اما با این وجود، من مکروه می‌دانم که زن چنین کاری انجام دهد؛ زیرا نگاه زن به آداب و رسوم دیگر کشورها که وارد سرزمینش می‌شود و پذیرش آن‌ها، ممکن است مسیر را برای پذیرش آدابی هموار کند که حرام است، طوری که خودش هم متوجه نشود. لذا تمامی آداب و رفتارهای وارداتی اعم از ظاهر، لباس، خانه و… اگر از جمله امور پسندیده‌ای نباشد که دلالت شریعت بر انجام آن باشد، بهتر است از آن دوری کنیم؛ با توجه به اینکه که نفس آدمی زیاده‌خواه است و از دیگران الگوبرداری می‌کند؛ به خصوص اگر کسی در وجود خود احساس نقص و کمبود داشته باشد و دیگران را کامل بپندارد، در این صورت است که از دیگران تقلید می‌کند و چه بسا گرفتار شرک تقلید گناه‌‌آلودی شود که شریعتش آن را مباح نمی‌‌داند. ما در حقیقت چیزهایی داریم که  بدان پایبندیم و برخی از ما، آن را آداب و رسوم می‌نامند؛ ما این نامگذاری را رد می‌کنیم و درست نمی‌‌دانیم و می‌گوییم: شما گمراه شده‌اید و راه یافته نیستید؛ برخی از آداب و عادت‌های ما، امور مشروع است که تحت تأثیر عادات و رسوم قرار نمی‌‌گیرند؛ مانند حجاب، بنابراین درست نیست که پوشش زن را عادت و رسم بدانیم، در این صورت مرتکب جنایت و تجاوز به شریعت و دین شده‌ایم؛ زیرا ما شریعت را به عادات و رسوم تبدیل کرده‌‌ایم. در حالی که این امر از مسائل شرعی است که تحت تأثیر عرف‌‌ها و رسوم قرار ندارد بلکه بر مسلمان در هر زمان و مکانی واجب بوده چه در موارد واجب و چه در موارد مستحب به آن پایبند باشد.

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

تقول السائلة: هل قص الشعر من الأمام ومن الخلف حرام؟ وهل وردت أدلة تؤيد ذلك؟

فأجاب رحمه الله تعالى نقول: المشروع أن المرأة تبقي رأسها على ما كان عليه، ولا تخرج عن عادة أهل بلدها، وقد ذكر فقهاء الحنابلة – رحمهم الله – أنه يكره للمرأة قص رأسها إلا في حج أو عمرة، وحرم بعض فقهاء الحنابلة قص المرأة شعر رأسها، ولكن ليس في المسألة ما يدل على الكراهة أو على التحريم، بل الأصل عدم ذلك، فيجوز للمرأة أن تأخذ من شعر رأسها من قدام أو من الخلف على وجه لا تصل به إلى حد التشبه برأس الرجل؛ لأن الأصل الإباحة، لكن مع ذلك أنا أكره للمرأة أن تفعل هذا الشيء؛ لأن نظر المرأة وتقبلها لما يرد من العادات المتلقاة من غير بلادها هذا مما يفتح لها باب النظر إلى العادات المستوردة، وربما تقع في عادات محرمة وهي لا تشعر ، فكل العادات الواردة إلى بلادنا في المظهر والملبس والمسكن إذا لم تكن من الأمور المحمودة التي دل الشرع على طلبها فإن الأولى البعد عنها وتجنبها؛ نظرًا إلى أن النفوس تتطلب المزيد من تقليد الغير، لا سيما إذا شعر الإنسان بالنقص في نفسه وبكمال غيره، فإنه حينئذ يقلد غيره، وربما يقع في شرك التقليد الآثم الذي لا تبيحه شريعته، ونحن في الحقيقة عندنا أشياء نتمسك بها يسميها بعضنا عادات وتقاليد، ونحن ننكر عليهم هذه التسمية ونقول: لقد ضللتم وما أنتم بالمهتدين؛ فإن من عاداتنا ما هو من الأمور المشروعة التي لا تتحكم فيها العادات والتقاليد كمثل الحجاب مثلا، فلا يصح : أن يسمى احتجاب المرأة عادةً أو تقليدًا، وإذا سمينا ذلك عادةً أو تقليدا فهو جناية على الشريعة؛ لأننا حولنا الشريعة إلى عادات وتقاليد، بل هي من الأمور الشرعية التي لا تتحكم فيها الأعراف ولا العادات ولا التقاليد والتي يَلْزَمُ المسلم أيا كان وفي أي مكان أن يلتزم بها وجوبًا فيما يجب واستحبابًا فيما يُستحب.

مطالب مرتبط:

(۵۵۶۱) حکم تراشیدن موی سر برای زنی که سرش دارای شوره است

تراشیدن موی سر زنان اگر بنا بر ضرورت باشد ایرادی ندارد؛ مثلاً سرش زخمی شده و برای درمان باید تراشیده شود، در این صورت ایرادی ندارد و اما اگر بدون ضرورت باشد، علما معتقدند که حرام است...

ادامه مطلب …

(۵۵۵۸) حکم دین در مورد کوتاه کردن موهای زن چیست؟

کوتاه کردن موهای سر زن، اگر به شکلی باشد که شبیه سر مرد شود، حرام است و جایز نیست، بلکه از گناهان کبیره است؛ زیرا رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم زنانی را که خود را شبیه مردان و مردانی را که خود را شبیه زنان نمایند، لعنت نموده است....

ادامه مطلب …

(۵۵۵۶) حکم کوتاه کردن مو برای زنی که قصد آراستگی برای شوهرش را دارد چیست؟

اگر آن ‌را اندکی کوتاه کند که شبیه مردان و یا شبیه زنان بدکاره و کافر نشود ایرادی ندارد.....

ادامه مطلب …

(۵۵۵۲) آیا زن اجازه دارد که موهایش را کوتاه کند؟

واضح است که موی سر زن زینت او محسوب می‌شود و از چیزهایی است که نزد شوهرش مورد توجه قرار می‌‌گیرد واین امری شناخته شده نزد مردم است...

ادامه مطلب …

(۵۵۵۵) کوتاه کردن موی زن چه حکمی دارد؟

اما من برای زن مکروه می‌‌دانم که موی سرش را کوتاه کند؛ زیرا دوست ندارم که زنان ما هر عادتی را که از بیرون به ما می‌‌رسد، بدون تأمل بپذیرند، به ویژه عاداتی که هیچ منفعت آشکاری در آن‌‌ها نیست....

ادامه مطلب …

(۵۵۵۹) حکم کوتاه کردن مو به قصد شباهت به مردان

اگر بدون نیاز موهایش را کوتاه کند، علما پیرامون آن اختلاف نظر دارند. ....

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه