سه‌شنبه 28 رمضان 1447
۲۶ اسفند ۱۴۰۴
17 مارس 2026

(۳۹۳۲) حکم فراموش کردن قضای روزه‌های گذشته

(۳۹۳۲) سوال: اگر کسی قضای چند روز از روزه‌های رمضان بر وی واجب باشد اما این مسئله را فراموش کرده و پس از شروع رمضان بعدی به یاد بیاورد، چه کاری باید انجام دهد؟

جواب:

اگر قضای چند روز از رمضان بر کسی واجب باشد اما این مسئله را فراموش کرده و پس از شروع رمضان بعدی به یاد بیاورد، به روزه‌ گرفتنِ رمضان دوم ادامه داده و آن را کامل می‌کند. هرگاه آن ماه، تمام شد قضای روزه‌های قبلی را انجام می‌دهد و در این حالت، گناهی بر او نیست زیرا به خاطر فراموش کردن، معذور است؛ الله جَلَّ‌جَلَالُهُ می‌فرماید: {وَأَقِمْ الصَّلاةَ لِذِكْرِي} [طه: ۱۴] : (نماز را برای یاد کردن من برپا دار). رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم این آیه را چنین تفسیر نمود که: «إنه الرجل ينسى الصلاة أو ينام عنها» : (منظور، فردی است که نماز را فراموش کرده یا از انجام آن خواب مانده است) لذا در حدیث دیگری فرمود: «من نام عن صلاةٍ أو نسيها فليُصَلِّها إذا ذَكَرَها لا كفارةَ لها إلا ذلك»[۱] : (هر کس از خواندن نمازی خواب ماند یا نمازی را فراموش کرد، نمازش را هر وقت به یاد آورد بخواند و کفاره‌ای جز خواندن آن نماز بر او نیست). سپس این آیه را تلاوت نمود: {وَأَقِمْ الصَّلاةَ لِذِكْرِي} [طه: ۱۴] : (نماز را برای یاد کردن من برپا دار).


۱-تخریج آن گذشت.

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل من عليه قضاء أيام من رمضان، ولم يتذكر ذلك إلا بعد دخول شهر رمضان، فماذا يفعل؟

فأجاب رحمه الله تعالى: إذا كان عليه قضاء أيام من رمضان ونسي، ولم يتذكر إلا بعد أن دخل رمضان الثاني، فإنه يستمر في صيام رمضان الثاني وإذا انتهى قضى ما عليه من رمضان السابق، ولا إثم عليه في هذه الحال؛ لأنه معذور بنسيانه، وقد قال الله تعالى: ﴿ وَأَقِمِ الصَّلَوٰةَ لِذِكْرِي ﴾ [طه: ١٤]. وفسرها النبي – عليه الصلاة والسلام- بأنه «الرجل ينسى الصلاة أو ينام عنها». فقال -عليه الصلاة والسلام -: «مَنْ نَسِيَ صَلَاةٌ، أَوْ نَامَ عَنْهَا، فَكَفَّارَتُهَا أَنْ يُصَلِّيَهَا إِذَا ذَكَرَهَا». ثم تلا قوله تعالى: ﴿ وَأَقِمِ الصَّلَوَةَ لِذِكْرِي ﴾ [طه:14]

مطالب مرتبط:

(۳۹۴۴) حکم روزه‌داری در صورت بازگشت خون عادت ماهیانه پس از پاکی

اگر این خون که تمام ماه یا بیشتر روزهایش ادامه داشته، خون استحاضه بوده باشد، قضا بر تو واجب نیست زیرا خون استحاضه مانع روزه گرفتن و نماز خواندن نیست؛ اما اگر خون حيض بوده باشد، به طوری که در روزهای مشخصی شروع و قطع شود، باید قضای روزه‌هایی که در آن روزه گرفته‌ای را انجام دهی....

ادامه مطلب …

(۳۹۵۷) حکم روزه‌های قضای مادر متوفی در صورت نامعلوم بودن تعداد روزها

ابتدا بهتر است از پدر یا افراد بزرگ‌تر از خود بپرسی که در قبال این روزه‌هایی که بر مادرت واجب بوده است، چه کاری انجام داده‌اند؟ همچنین روزه‌هایی که بر عهده‌ی مادرت است: اگر بیماری عادی داشته که منجر به مرگ وی شده باشد، چیزی بر او واجب نیست....

ادامه مطلب …

(۳۹۴۲) حکم قضای روزه با وجود تردید در تعداد روزهای فوت‌شده

اگر فرضا تردید داشته باشی که پنج یا شش روز روزه نگرفته‌ای، فقط قضای پنج روز بر تو واجب است؛ زیرا پنج روز، قطعی و یقینی است اما در مورد روزهای بیشتر، شک وجود دارد ....

ادامه مطلب …

(۳۸۹۷) آیا دعاهای خاصّی برای هنگام خوردن افطاری و سحری از رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم نقل شده است؟

برای سحری، دعای خاصّی سراغ ندارم؛ اما دعاهای عام برای خوردن و نوشیدن در تمام اوقات وجود دارد؛ مانند گفتن (بسم الله) در ابتدای خوردن یا نوشیدن و گفتن (الحمدلله) در پایان خوردن یا نوشیدن....

ادامه مطلب …

(۳۹۱۷) حکم قضای روزه‌ی زن حائض

واجب است که قضای آن روزهایی که روزه نگرفته را انجام دهد.

ادامه مطلب …

(۳۹۳۴) حکم پرداخت کفاره روزه و نحوه تقسیم آن بین فقرا

دیدگاه برتر و راجح درباره‌ی تأخير بدون عذر قضای رمضان تا رمضان بعدی، این است که آن شخص باید از الله جَلَّ‌جَلَالُهُ طلب مغفرت و آمرزش نماید و قضا را انجام دهد....

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه