(۳۷۷۴) سوال: مردی هفتاد و پنج ساله هستم که روزه گرفتن را در سن قانوني شروع نکرده‌ام و فقط برخی روزها را روزه گرفته‌ و در دیگر روزها روزه‌ام را ‌خورده‌ام. همچنین در ادای نماز نیز سستی و سهل‌انگاری کرده‌ام به طوری که گاهی نماز می‌خواندم و گاهی نماز نمی‌خواندم؛ اما از چهل سالگی، نماز و روزه‌ام را به طور مرتب و پیوسته ادا می‌کنم. اکنون با توجه به این که ناتوان شده‌ و توانایی قضا ندارم، برای جبران سال‌هایی که روزه‌ نگرفته‌ام و آن را از دست داده‌ام، چه کاری باید انجام دهم؟

جواب:

در چنین مواردی، توبه کردن کافی است زیرا هر کس عبادت زمان‌داری را بدون عذر شرعي ترک کند، قضا ندارد؛ چون انجام قضای آن عبادت، هیچ سودی نصیبش نمی‌کند. بنابراین هر عبادتی که باید در زمان خاصّ خود انجام شود، اگر شخص آن را از وقتش به تأخیر بیاندازد، نمی‌تواند قضایش را انجام دهد زیرا قضای آن، بی‌فایده است به دلیل فرموده‌ی رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم : «من عمل عملاً ليس عليه أمرنا فهو رد»[۱] : (هر کس عملی انجام دهد که دین و امر ما بر آن نباشد، مردود است) و پوشیده نیست که اگر کسی عبادت زمان‌دار را در وقت خودش انجام ندهد، مرتکب عملی شده که امر الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ و پیامبرش صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم بر آن نیست لذا این عملش مردود خواهد بود.

۲-تخریج آن گذشت.