جمعه 26 جمادی‌الاول 1448
۱۴ آبان ۱۴۰۵
6 نوامبر 2026

(۲۳۹۶) آیا سجاده ما را از گذاشتن ستره بی نیاز می‌سازد؟

(۲۳۹۶) سوال: آیا سجاده ما را از گذاشتن ستره بی نیاز می‌سازد بدون این که خطی کشیده باشد؟

جواب:

ستره سنت که چیزی ایستاده به اندازه‌ی آخر پالان شتر یا چیزی مانند عصا در زمین کاشته باشد همانطور که رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم که نیزه را جلوی خود قرار می‌داد و اگر آن نیز نبود خطی می‌کشید و اگر گوشه‌ی سجاده متمایز از خودش باشد یا دوختی آشکار باشد کافی است وگرنه کفایت نمی‌کند این به  نسبت ستره قرار دادن نماز‌گزار می‌باشد.

اما به نسبت عبور از سجاده‌ای که نماز‌گزار بر آن نماز می‌خواند: عبور از پشت سجاده، عبور از جلوی نماز‌گزار محسوب نمی‌شود زیرا راجح نزد من جلوی نماز‌گزار تا انتهای موضع سجودش می‌باشد یعنی از محل گذاشتن پیشانی تا محل پاها و پشت آن دیگر حقی برای منع کردن عبور مردم نیست و عبور کردن از آنجا مشکلی ندارد مگر این که نمازگزار ستره‌ی شرعی گذاشته باشد که از آن دوری می‌کنیم و هیچ کس حق ندارد که از میان ستره رد شود اگر چه کمی دورتر از محل سجده گذاشته باشد.

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: هل السجاد يكفي أن يكون سترة للمصلي دون أن يضع خطا؟

فأجاب – رحمه الله تعالى-: السُّتْرَةُ السُّنَّةُ أن تكون قائمة كمؤخرة بينة بارزة، أو شيئًا قائما كالعصا المنصوب المغروز بالأرض، كما كان النبي صلى الله عليه وسلم توضع بين يديه العنزة، فإن لم يكن ذلك فليخط خطا، وطرف السجادة إن كان متميزا عنها بأن طوي أو كان فيه خياطة بارزة فهي كافية، وإلا فلا تكفي، هذا بالنسبة لاتخاذ السترة للمصلي.

وأما بالنسبة للمرور بين يدي المصلي على السجادة: فإن من مر من وراء هذه السجادة لا يعتبر مارًا بين يدي المصلي؛ لأن الذي يترجح عندي أ ى أن ما بين يدي المصلي هو منتهى سجوده أي من محل جبهته إلى قدميه، وأن ما وراء ذلك فليس له حق في منع الناس منه، ومن مر من ورائه فلا حرج عليه، إلا أن يكون للمصلي سترة استعملها استعمالا شرعيا فدنا منها، فإنه لا حق لأحد أن يمر بينه وبين سترته، ولو كان زائدا قليلا على محل سجوده.

مطالب مرتبط:

(۲۴۰۰) حکم عبور از جلوی نمازگزار در مساجد شلوغ

دو وجه در این سوال وجود دارد: وجه اول: حکم عبور از جلوی نماز‌گزار که حرام می‌باشد زیرا رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم می‌فرماید: «لَوْ يَعْلَمُ الْمَارُّ بَيْنَ يَدَيِ الْمُصَلِّي مَاذَا عَلَيْهِ لَكَانَ أَنْ يَقِفَ أَرْبَعِينَ خَيْرًا لَهُ مِنْ أَنْ يَمُرَّ بَيْنَ يَدَيْهِ» : (اگر کسی که از جلوی نمازگزار می گذرد، می دانست با اين کار چقدر گناه کار می شود، چنانچه چهل- روز يا ماه يا سال- توقف می کرد، برايش بهتر از آن بود که از جلوی نمازگزار عبور کند): که چهل نیز به چهل سال تفسیر شده است ولی در صورتی که نماز‌گزار تعدی کردی باشد این‌گونه نیست از این جهت در مکانی نماز می‌خواند که مانع مردم شده است مانند کسانی که در صحن طواف نماز می‌خوانند در حالی که مردم در حال طواف هستند که در این صورت ایشان حقی ندارند و عبور از جلوی ایشان جایز است زیرا آنها در این مکانی که خاص طواف کنندگان است حقی ندارند. و همچنین کسی که در جایی نماز می‌خواند که جای عبور و مرور مردم است و مردم باید از آنجا عبور کنند مانند کسانی که جلوی درهای مسجد نماز می‌خوانند که در این صورت نیز عبور از جلوی ایشان اشکالی ندارد مگر این راه در روی باشد که در این حالت این کار را انجام نده. وجه دوم: به نسبت نماز‌گزار آیا مردم می‌توانند از جلوی او رد شوند؟ جواب: اگر برای خود ستره قرار داده است هیچ کس اجازه‌ی عبور از آن را ندارد (یعنی از بین او و ستره‌اش) زیرا رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم فرمود است: «إذا صلَّى أَحَدُكُم إلى شيء يَسْتُرُهُ مِنَ النَّاس، فأَرَاد أحَد أن يَجْتَازَ بين يديه، فَلْيَدْفَعْهُ، فإن أبى فَلْيُقَاتِلْهُ؛ فإنما هو شيطان» : (هرگاه يكی از شما چيزی را بين خود و مردم ستره قرار داد و نماز خواند و شخصی خواست از جلويش بگذرد، او را دفع نموده و بازدارد. و اگر نپذيرفت، با وی بجنگد زيرا او شيطان است): و اگر ستره قرار نداده است پس حق او تا موضع سجده‌اش است لذا کسی که از این مکان می‌خواست عبور کند را رد می‌کند اما کسی از پشت آن عبور کند دیگر حقی در آن ندارد....

ادامه مطلب …

(۲۴۰۱) حکم عبور از وسط نماز‌گزاران در صف‌های آخر

شکی نیست که از فروتنی و اخلاق نیک این است هنگامی که زود بلند شدی با آرامش و اجازه گرفتن از میان مردمی در صف‌ها نشسته‌اند و تسبیح می‌کنند رد شوی و آنها را اذیت نکنی...

ادامه مطلب …

(۲۴۰۷) احکام بازی کودکان در حین نماز و موارد قطع شدن نماز

بدون شک نماز خواندنت پیش فرزندانت که بازی می‌کنند و تو را در مخاطب قرار می‌دهند اشتباه است....

ادامه مطلب …

(۲۳۹۵) حکم ستره برای نماز‌گزار چیست؟

امر در ستره قرار دادن برای استحباب است و برای وجوب نیست و این قول راجح در ستره گذاشتن می‌باشد....

ادامه مطلب …

(۲۳۹۷) آیا کنار‌ه‌ی فرش ستره محسوب می‌شود؟

خیر، این ستره محسوب نمی‌شود ولی اگر کسی از پشت آن عبور کند ضرری به نماز‌گزار نمی‌زند...

ادامه مطلب …

(۲۳۹۲) حکم ستره گذاشتن در نماز

ستره در قول راجح سنت است و واجب نیست بنابراین شایسته است که انسان وقتی می‌خواهد نماز بخواند به سوی ستره نماز بخواند....

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه